Yazarlar
GİRİŞ: CHP'NİN ADAYINI BELİRLEMEK
Muhalefet ittifakının cumhurbaşkanı seçimine yönelik hazırlığı, 2019 yerel seçimlerinden hemen sonra başladı.
Cumhurbaşkanlığı seçimi henüz 1 yıl önce yapılmıştı.
Ancak, CHP'nin, İyi Parti, DP ve SP ile kurduğu Millet İttifakı, HDP'nin de desteğiyle İstanbul ve Ankara'da büyükşehir belediye başkanlığı seçimlerini kazanmış, bunun yarattığı zafer sarhoşluğu, 'aday tartışması'nı erken başlatmıştı.
ABB Başkanı Mansur Yavaş, sessiz kalarak pozisyon almış; İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu ise Ankara'da bir özel ofis açmış, yurt gezilerine, yabancı elçileri kabul etmeye, yemek yemeye vs başlamıştı.
13 Kasım 2019'da, CHP PM Üyesi Eren Erdem, Almanya'nın resmi haber kanalı DW'ye verdiği söyleşide, "Bir kehanette bulunabilirim. Erken seçim kararının mart ayında açıklanmasını, seçimlerin de haziranda yapılmasını bekliyorum" dedi.
Erdem, bu 'kehaneti', kapatılan Karşı gazetesiyle ilgili FETÖ davasında "silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etmek" suçundan aldığı 4 yıl 2 ay hapis cezası nedeniyle girdiği cezaevinden tahliye edildikten hemen sonra yaptı. Kehanetinin kaynağını da, "Bu işlere kafa yoran birkaç dostumla yaptığım sohbetlerde edindiğim bilgiler..." diye açıkladı.
Haziran 2020'de erken seçim olmadı.
Mart 2020'de Kovid salgını başladı.
Adaylık gündemi 'bir tık' geride kaldı. Ama arka planda devam etti.
16 Ocak 2021'de, bu kez İyi Parti Genel Başkanı Meral Akşener, "Haziran gibi 2021'de ben seçim bekliyorum" dedi. Akşener, 30 Ocak'ta da bu iddiasını tekrarladı ve 'ittifak' vurgusu yaptı: "Bugünün şartlarında ittifaksız seçime girmek görünmüyor."
Haziranda yine erken seçim olmadı.
Aynı yılın sonunda, 27 Aralık 2021'de ise Akşener yeni bir erken seçim tahmini yaptı, "Mayıs sonu Haziran (2022) gibi olabilir" dedi.
O yaz da erken seçim olmadı.
Akşener de tutmayan tahminlerinin arkasında durmadı.
Muhatabı olan kimse de sormadı.
CHP PM üyesinin 'arkadaşları' mı yanılmıştı?
İyi Parti Genel Başkanı'nın analiz kabiliyeti mi zayıftı?
Bugünden bakınca, gördüğüm şey şu:
Erken seçim kehaneti veya analizi, "CHP'yi bir an önce aday açıklamaya" zorlamak içindi.
O günün en popüler adayı İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'ydu...
GELİŞME: CHP GERİ ADIM ATMADI
CHP'nin erken seçim kehanetlerine, analizlerine prim vermedi.
'Ağır kalma' eleştirilerine rağmen ittifakı genişletme ve Genel Başkan Kılıçdaroğlu'nu ön plana çıkarma sürecini başlattı.
'İlk konuşma' rolünü Genel Başkan Yardımcısı Bülent Kuşoğlu aldı.
6 Temmuz 2021'de Kuşoğlu, Kılıçdaroğlu'dan "Cumhurbaşkanı adayımız" diye söz etti.
Ertesi gün İYİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Koray Aydın, cevap verdi: "Bizim gönlümüzdeki aday da Meral Akşener."
10 Temmuz'da Kılıçdaroğlu, ortamı sakinleştirmek için, "Kuşoğlu zamansız bir açıklama yapmış" dedi.
Ancak Akşener, bu kez başka bir çıkış yaptı.
24 Eylül 2021 akşamı, "Ben cumhurbaşkanı adayı değilim, başbakanlığa adayım. Kim aday olacak kısmında; seçilecek ve kazanacak bir aday olacak" dedi.
Akşener, adaylığı CHP'ye bırakmakla 'büyük bir fedakarlık' yaptığını söylüyordu.
Ama aslında CHP'ye 'aranızdan kazanacak aday getirin' ödevi vermişti.
CHP içinde Kılıçdaroğlu ile Ankara ve istanbul'da büyükşehir belediye başkanları arasında cumhurbaşkanı adaylığı hesabı zaten vardı.
Mansur Yavaş, sessiz kalarak pozisyon almış; Ekrem İmamoğlu ise Ankara'da bir özel ofis açmış, yurt gezilerine, yabancı elçileri kabule vs başlamıştı.
Akşener'in 'kazanacak aday' ödevi, yarışı hızlandırdı, sertleştirdi.
Kılıçdaroğlu, "Bizim, 'çok popüler bir ismi getirip cumhurbaşkanı seçelim' diye bir düşüncemiz yok. Adayın siyasetçi olması lazım. Devleti bilen..."; "Erken seçim olsun ve Erdoğan karşıma çıksın"; "İstanbul ve Ankara büyükşehir belediye başkanları görevlerine devam edecek" gibi sembolik seçtiğim cümleleriyle, hem kendini tarif etmeye başladı hem başkanlara kapıyı kapattı.
Akşener'in 'altılı ittifak' önerisi 28 Şubat 2022'de gerçek oldu.
Kılıçdaroğlu'nun girişimiyle, Deva ve Gelecek partilerinin katılımıyla 'altılı masa' oluşturuldu.
Erken seçim zorlaması sonuç vermemiş olsa da 'kazanacak aday' ödevi masada yerini aldı.
Kılıçdaroğlu, "5 genel başkan isterse" demeye başladı.
Belediye başkanları Kılıçdaroğlu'nu aday göstermeye zorlandı.
Ama net açıklama yapmadılar.
İBB Başkanı İmamoğlu, ancak "Benim de adayım genel başkanımdır. Ama kendimi de taca atmadım" demekle yetindi.
Ancak köprünün altından akan sular, belediye başkanlarının 'popülerliğini' de akıtmıştı.
21 Mayıs'ta CHP Grup Başkanvekili Engin Altay, "Mırın kırın etmenin anlamı kalmadı. 'Gönlümüzün adayı Kılıçdaroğlu' deniyordu, o 'gönlümüzün' kısmı biraz kalktı. CHP'nin adayı Kılıçdaroğlu" diyerek "parti içinde yarış bitti" mesajı verdi. Onu diğer genel başkan yardımcıları Veli Ağbaba ve Seyit Torun teyit etti.
CHP bu kez 'yeni' bir adım daha attı.
6 Temmuz 2021'de ilk işaret fişeğini ateşleyen CHP Genel Başkan Yardımcısı Bülent Kuşoğlu, 16 Eylül'de yeniden rol aldı ve Kılıçdaroğlu'nu sadece CHP'nin değil "6'lı masanın ortak adayı" olarak ilan etti. Kuşoğlu, "Kılıçdaroğlu'nun adaylığı masada reddedilirse, karşı çıkarlarsa masa dağılır" dedi.
Ancak Akşener'e göre 'ödev' yapılmamıştı.
Akşener, 24 Şubat akşamı, "Kazanacak adayla gideceğiz ve birinci turda çıkacağız. Hala aynı yerdeyim" dedi, üstüne basa basa.
Ve Bülent Kuşoğlu'nun sözlerini kabul etmediğini yineledi: "Bülent Kuşoğlu masanın Kılıçdaroğlu'nun adaylığı için kurulduğu yönünde konuştu ve bunu tekzip eden olmadı. Bu durumda rol icabı kurulmuş bir masa olur. Bu masa noter görevi görmeyecek."
Akşener, İyi Parti Genel Başkan Yardımcısı Cihan Paçacı'nın "Kılıçdaroğlu seçilecek aday olarak görünmüyor" sözleri nedeniyle istifa ettiğini de hatırlattı ve "Kuşoğlu'nun sözleri hala duruyor" diyerek, 'istifa' imasında bulundu.
CHP de geri adım atmadı.
26 Şubat'ta CHP TBMM Meclis Grubu, oybirliği ile Cumhurbaşkanlığı seçimi konusunda Kılıçdaroğlu'na tam yetki verildiğini, 'ortak bir isim de belirlendiğini' açıkladı.
Altılı masa, 2 Mart'ta, yani iki gün sonra da SP Genel Başkanı Temel Karamollaoğlu'nun ev sahipliğinde toplanacak.
Ancak dün bu yazıyı yazarken, Kılıçdaroğlu-Akşener bir 'ara görüşme' yaptılar. Sitelerde yer bilgisini göremedim. Ankara büromuzdaki arkadaşlara sordum, Akşener'in Bilkent'teki evinde kahvaltı yapmışlar.
CHP'ye yakın gazete ve sitelere göre görüşme iki saate yakın sürmüş ve 'gayet olumlu' geçmiş. Haberlerde 'birçok konunun ele alındığı, ortak aday mutabakatının teyit edildiği" belirtildi, ancak "Kılıçdaroğlu'nun adaylığının gündeme gelip gelmediğine" ilişkin bilgi yoktu.
SONUÇ: MASADA AKŞENER KAYBETTİ, KILIÇDAROĞLU KAZANDI
Akşener, sahadaki gücünden fazlasını masaya yansıtmaya, CHP'nin adayını belirlemeye çalıştı.
Sık sık ve son ana kadar 'sert ve öfkeli' tavırlar sergiledi.
Kılıçdaroğlu ise zamana oynadı, daha sakin, 'sineye çeken adam' görüntüsü sergiledi.Ama geri adım atmadı.
Bir yıl sonra Akşener'in karşısına iki seçenek bıraktı: Ya bana razı olursun ya da 'masayı dağıtan' olursun!
Kılıçdaroğlu'nun izlediği çizgiye bakılırsa, 2 Mart'taki toplantıda adaylığını da kendisi masaya getirmez, bunu 'MSP-Refah geleceğinin temsilcisi' olarak ittifaka aldığı SP Genel Başkanı Karamollaoğlu yapar.
Daha önce açıkladığı gibi, "Diğer partiler de ses çıkarmaz" ve Akşener kerhen de olsa 'birlik beraberlik görüntüsü' vermek zorunda kalır.
Akşener artık ancak milletvekili listeleri üzerinde pazarlık yapabilir.
Muhtemelen dünkü görüşmede iş oraya kalmıştır.
Eğer Kılıçdaroğlu ortak aday gösterilirse, o konuda bu kez onun eli güçlü olacak.
Liste konusuna daha önce kabaca değinmiştim.
Aday açıklandıktan sonra ayrıntılı yazarım.
SAHADA NE OLUR?
Akşener, 'kazanacak aday' derken, gerekçesi partililer tarafından, "İyi Parti tabanı Kılıçdaroğlu'na en çok yüzde 60-70 oy verir, yüzde 30-40 fire çıkar" diye açıklanıyordu.
Kılıçdaroğlu, 'lütfen' ortak aday olsaydı, bu fire biraz daha azalabilirdi.
Ancak şimdi 'kerhen' aday gösterilirse, İyi Parti teşkilatları seçimde milletvekilliği için daha çok ama Kılıçdaroğlu için daha az çaba gösterir.
Yani son tahlilde, Kılıçdaroğlu masada İyi Parti'ye karşı kazansa da sahada İyi Parti'den kaybeder.
Bu durum, diğer partilerin de daha çok 'kendi milletvekillikleri' için çalışmasını sağlar.
Sonuç; Kılıçdaroğlu'nun 'kazanamayacak aday' olması yine bizzat İyi Parti'nin elinde...
Kılıçdaroğlu, daha önce 'kerhen' aday gösterdiği Muharrem İnce'nin yaşadıkları ile karşı karşıya kalabilir.
