Yazarlar
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Berat Albayrak’ın daveti üzerine Çin’in başkenti Pekin’deyiz. Ziyaret sebebimiz G20 Enerji Bakanları Toplantısı. Ekipte AK Parti milletvekili ve Çin Dostluk Grubu Başkanı Ravza Kavakçı Kan ile AK Parti milletvekili ve Türkiye-AB Karma Parlamentosu Eşbaşkanı Ahmet Berat Çonkar da var.
Ankara’dan, başlayan uçak yolculuğumuzda Bakan Albayrak’la sohbetimizin ana konusu İsrail’le normalleşme süreci, Rusya’yla yakınlaşma ve bölgesel gelişmeler eşliğindeki enerji kartlarıydı. Fakat sohbetimizin ortasında İstanbul’daki terör saldırısı haberi duyuldu.
ÜSTESİNDEN GELECEĞİZ
Acı haberi alır almaz Türkiye Cumhuriyeti ATA uçağını derin bir üzüntü kapladı. Terörle mücadelede konusunda oldukça net konuşan Bakan Albayrak, şu mesajı verdi: “Millet olarak zor süreçlerden geçtik, geçiyoruz. İnanıyorum ki Allah’ın izniyle sabırla, metanetle, dayanışmayla bunun da üstesinden geleceğiz. Sonuna kadar bu mücadelenin arkasında olacağız. Güneydoğu’daki, kırsal kesimdeki ve sınır ötesindeki operasyonların temel ruhunda bu var. Dünyayı da yakan bir süreç. Ama Türkiye kadar bu süreçte mücadele eden ikinci bir ülke yok. Biz önce kendi içimizi temizleyeceğiz. Emniyet ve asker tarihte olmadığı kadar koordinasyon içinde. Küresel olarak kimsenin tek başına ‘dur’ diyemediği bu resim zaman alacak. İnşallah zaman içinde güçlü bir şekilde bunu atlatacağız.”
GAZZE'DE TÜM KESİMLERİN ONAYI
Uçak sohbetimizde Enerji Bakanı Berat Albayrak’a İsrail’le imzalanan mutabakat zaptından sonra enerji kartlarının yeniden açılacağını hatırlattık. Bakan Albayrak’ın bu süreçle ilgili üzerine basarak vurguladığı en önemli şey bölge halkının yaşadığı ambargo zulmünün bugün yola çıkacak yardım gemisiyle rahatlayacak olması.
Bakan Albayrak’ın ısrarla üzerinde durduğu nokta şu: “Mutabakat Gazze ve Filistin’deki tüm kesimlerin desteği ve uzlaşısıyla yapılmıştır.”
Sosyal medyada yazılanlara bakmamak gerektiğine dikkat çeken Albayrak, şöyle konuştu: “Bölge halkının yaşadığı sıkıntıların farkındayız, bu konuda da her zaman desteğimiz sürecek.”
EKONOMİK İSTİKRAR ÖNDE
Rusya’yla açılan yeni pencereyi de yorumlayan Bakan Albayrak, geniş perspektifli bir Ortadoğu resmi çizdi: “Şahsi görüşüm önümüzdeki 10 yılda Ortadoğu’da küresel ölçekte büyük kırılmalar olacak. Türkiye bu gelişmelerin tam göbeğinde. Bu türbülanslar içinde birlik ve beraberliğini güçlü şekilde devam ettiren, ekonomik istikrarını sağlayan ülkeler bir adım öne çıkacak. Kiminin ekonomisi küçülecek, kimininkisi ise güçlenecek. Dünyanın motor ekonomisi diyeceğimiz, büyümesiyle ortaya çıkan ülkeler ayakta kalacak.
BÜYÜK RESMİN ORTASINDAYIZ
Son 10 yılda gelişen ülkelerin bir kısmı yavaş yavaş geri kalmaya başladı. Son olarak Brezilya’da yaşanan siyasi gelişmeler herkesin malumu. Bizdeki Gezi olaylarına benzeyen bir süreç gelişti. Türkiye bu resmin tam ortasında duruyor. Sonuç olarak süreç yukarı mı evrilecek aşağı mı evrilecek? Son 3 yılda yaşananlara bakın: Gezi olayları, 17-25 Aralık hadiseleri, PKK terör örgütü ile mücadele, 2 yılda yapılan 4 seçim.
Türkiye güçlü bir şekilde ayakta
Tüm bunlara rağmen Türkiye, ekonomik olarak güçlü bir şekilde ayakta kalmaya, büyümeye ve yol almaya devam ediyor. Son dönemde yaşananlar bizim toplumsal bir dönüşümle karşı karşıya olduğumuzu gösteriyor. Bunun içindir ki, AK Parti iktidarı olarak bütün bu badireleri halkımızla birlikte doğru okumalar yaparak atlattık, güçlenerek çıktık. Bu sayede terör belasının üstesinden geliyoruz, geleceğiz. Halkın yüzde 85’i terörün arkasında dış güçlerin olduğuna inanıyor. Tasması başkasının elinde olan bu yapıyı halkımız da gördü.”
24 Kasım'dan sonra enerjide sorun yaşamadık
Konu 24 Kasım’dan sonra bozulan ancak Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın mektubuyla yumuşayan Türkiye-Rusya ilişkilerine geldiğinde, Bakan Albayrak, şunları anlattı: “Rusya ile pozitif bir döneme giriyoruz. Enerji konusunda güvene dayalı ve uzun soluklu ilişkilerimiz var. 24 Kasım’dan sonra da hiç olumsuz bir şey yaşamadık." Akkuyu Nükleer Santralı konusunda da hiçbir sıkıntının yaşanmadığına anlatan Berat Albayrak, “Belirli bir yavaşlama olmuş olabilir. Ama her iki taraf da yükümlülüklerini yerine getirmek durumundaydı. İlişkiler normalleştiğinde bu süreç daha da olumlu etkilenir" bilgisini aktardı.
AVUKATLARI ZENGİN ETMEYE GEREK YOK
Rusya ile doğalgazda tahkim süreci devam ediyor. Bakan Albayrak, normalleşmeyle bu konuda da bazı adımların atılabileceği sinyalini de verdi: “Rusya’yla sözlü anlaşsaydık, bu süreç olmayacaktı. İlişkiler normalleşirse mevcut sözleşme kapsamında devam edebiliriz. Bakarız, avukatları zengin etmeye gerek yok.”
Elektrik için heyet gidiyor
Bakan Albayrak, İsrail’le varılan mutabakattaki enerji başlığına da dikkat çekerek şunları anlattı: “Elektrik santralinin mevcut talebi karşılayıp karşılamayacağı, iletim hatlarının durumu, rehabilitasyon konusu için bir ekip hazıladık. Bu hafta saha çalışması için ekibi göndereceğiz. Ardından da İsrail tarafına şu mesajı verdi: “Herkes üzerine düşen sorumluluğu yerine getirsin. Barış samimiyet üzerinedir. Savaş söylemini dile getirerek kazanan kimse yok.”
ÖNEMLi OLAN GAZZE HALKI, GERiSi TEFERRUAT
BAKAN Berat Albayrak, “Bizim için gündemin en önemli tarafı bu; biz, Gazze halkının insanca yaşaması için neler yapılması gerekiyorsa öncelikle onun peşindeyiz. Gerisi teferruat. Sonrası süreç içinde ortaya çıkabilir: Büyükelçilerin gönderilmesi, ticaretin artması, turizmin gelişmesi, enerji politikalarının oluşması” dedi. Bakan Albayrak, ardından da net olarak şu ifadeleri üzerine basa basa vurguladı: “Türkiye, İsrail ile ilişkilerde son altı yıldır talepleri kabul ettirmek için süreci zorluyordu. Bu süreç Türkiye’nin taleplerinin karşılanmasıyla neticelenmiş, Gazze ve Filistin halkı için de önemli bir süreç başlamıştır.”
Bu üç büyük olay yüzyılın istikametini değiştirecek
Bakan Albayrak, son dönemde küresel resimde yaşanan ve “Belki de yüzyılın istikametini değiştirecek” dediği üç başlığa vurgu yaptı:
ABD’DEKİ TERÖR SALDIRISI:
Bunlardan ilki ABD’deki terör saldırısı. Bakan Albayrak, bu olayla ilgili olarak şu soruyu soruyor: “Hoşgörü ve özgürlük diyarında artan öfke bugünü, yarını, 5-10 yıl sonrasını nasıl etkileyecek?”
İNGİLTERE’NİN AYRILMA KARARI:
İkinci olaysa İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden çıkma kararı. Bakan Berat Albayrak, “Bu durumun, Kıta Avrupa’sında ekonomik, psikolojik ve sosyolojik etkileri olacak” görüşünde…
150 YILLIK İLİŞKİLERDE ÖNEMLİ BİR DÖNEMEÇ:
Üçüncü olay da “Sözde Ermeni Soykırım Tasarısı ile önemli bir dönemece giren Türk-Alman ilişkileri. Bakan Berat Albayrak, “Bu, 150 yıllık Türk-Alman ilişkilerinde önemli bir dönemeç. Resmi okumaya çalışıyoruz, bu önemli bir olay. Almanya, Türkiye ve toplum bunu nasıl görüyor, önümüzdeki dönemde nasıl bir etki oluşturacak?” değerlendirmesinde bulundu.
Sırada Güney Kıbrıs mı var?
Bakan Albayrak, “Yakın ve orta vadede kazan-kazan modeli çerçevesinde daha önemli adımlar atacağız. Kıbrıs’la ilgili müzakereler belirli bir noktaya getirildi. Ancak nihai anlaşma seçim sonrasına kaldı. Ne kadar uzlaşı, barış ve ekonomik işbirliği olursa bölgedeki ülkeler bundan o kadar olumlu etkilenir. Adanın tamamının ve Akdeniz havzasının menfaatine olan bir anlaşmanın sağlanması önemlidir" dedi.
İsrail gazında kriter:
Maliyet bölge barışı istikrar
Leviathan’dan çıkacak İsrail gazının, Türkiye üzerinden Avrupa’ya ulaştırılıp ulaştırılmayacağını da sorduk. Bakan Albayrak, “Orada üretimler devam ediyor. Henüz müzakareye başlamadık. Bunların hepsi düşünülebilir ve tartışılabilir konular. Bir projenin başlatılması için ‘maliyet, bölge barışına nasıl hizmet edeceği ve istikrarlı bir ürün olup olmadığı’ başlıklarının değerlendirilmesi gerekir. Biz de buna bakarız” dedi.
Hızlı bir şekilde 'Take off'a geçiş
Tüm gelişmeler ışığında Türkiye’nin önünde yeni bir pencerenin bulunduğunu aktaran Bakan Albayrak, “AK Parti icracı ve reformist genlerine döndü, taş üzerine taş koymaya çalışan bir hükümet var. Bu sıkıntılardan güçlenerek çıkıp önümüzdeki dönemde hızlı bir şekilde ‘take off’a geçmek için önemli adımların atılacağını düşünüyorum” değerlendirmesinde bulundu.
Enerjide 'bölgesel model' vurgusu
BU arada Bakan Berat Albayrak, G20 Enerji Bakanları Toplantısı çerçevesinde 'Uluslararası Enerji Gelişimi için Tahminler, Fırsatlar ve Tehditler' oturumunda da moderatörlük yaptı. Burada konuşan Albayrak, enerji sorunlarına çözüm ararken, bu çözümlerin bölgesel ya da küresel istikrara, barışa, huzura olan katkısının öncelik olarak belirlenmesi gerektiğini söyledi. Bakan Albayrak, Türkiye'nin politikalarını oluştururken enerjiyi yapıcı ve tamir edici bir enstrüman olarak kullandığına dikkati çekerken, Türkiye'nin ilerlemesinin devam edeceğine ve gelecekte bölgesel bir model olma amacıyla birikim ve deneyimlerini uygulamak için daha yoğun çalışacağına vurgu yaptı.
