Keleş, son dönemde çevre ülkelerde gerçekleşen çatışmaların doğurduğu "yakın hava savunma sistemi" ihtiyacı doğrultusunda MKE tarafından üretilen TOLGA yakın hava savunma sistemine ilişkin AA muhabirinin sorularını yanıtladı.
Özellikle Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşın ardından asimetrik bir tehdit olarak dronların çok ön plana çıktığını belirten Keleş, bu tür dronların elde edilmesi ve kullanılmasının sağladığı kolaylık nedeniyle çok yaygın bir şekilde kullanılmaya başlandığını söyledi.
Keleş, bu süreçte mühimmatın nihai ürüne ulaşana kadarki tüm parçalarını uçtan uca üretebilen, silah üretiminde de yıllara yayılan bir deneyime sahip firma olarak, dron saldırılarına karşı bir sistem geliştirilmesi üzerine çalışmaya başladıklarını ve nihai ürün olarak TOLGA yakın hava savunma sisteminin üretimine başladıklarını ifade etti.
TOLGA'yı tasarlarken, Hava Savunma Erken İkaz Komuta Kontrol Sistemi mantığıyla yola çıktıklarını belirten Keleş, "Sistemde sensörler var, AESA radarı var. Sistemde 'soft-kill'i oluşturan jammerlar (sinyal karıştırıcı) var. Yine 'hard-kill'i yani vurarak düşürmeyi sağlayacak olan çeşitli çapta silahlar var ki o katmanlı savunma sağlanabilsin." dedi.
- "HEDEFİN ÖNÜNDE DAĞILARAK ÇELİK PARÇACIKLARINDAN BİR BULUT OLUŞTURUYOR"
Keleş, TOLGA'nın menzile göre çok farklı çapta mühimmat kullanabilen silah sistemi olduğuna dikkati çekerek, şu bilgileri paylaştı:
"Halihazırda 12.7 milimetrelik revolver silahlarımız var. Yine 12.7 milimetrelik QCB silahlar var. Bunlar en yakından başlayarak müdahale edeceğimiz silahlar. Bunun bir üst segmentinde 20 milimetrelik silahımız var ve onun da üst segmentinde 35 milimetrelik silahlar var. Bu silah sistemleri tamamen 'hard-kill'e yani vurarak düşürmeye dönük sistemler. Burada mühimmata hakimiyetimiz bizi dünyadaki emsallerimize göre bir tık öne çıkardı. Mühimmata hakim olmamız hasebiyle 12.7 milimetreden başlamak üzere 35 milimetreye kadarki bütün çaplarda, 'hedefin önünde dağılarak çelik parçacıklarından bir bulut oluşturan mühimmat' yapısıyla ön plana çıktık."
TOLGA'da yer alan sistemden ateşlenen çeşitli çaplardaki mühimmatların, hedefin önünde dağılarak oluşturduğu "çelik bulut" sayesinde hedefi daha etkili bir şekilde etkisiz hale getirdiğine dikkati çeken Keleş, şöyle devam etti:
"Hem 12.7'likte hedefin önünde dağıtıyoruz mühimmatı hem 20'likte hedefin önünde dağıtıyoruz hem 35 milimetrede dağıtıyoruz. Bütün bunları da tapasız yapıyoruz. Tapalı çözümü de var ama çok pahalı bir çözüm. Biz bunu tapa kullanmaksızın yapmayı başardık. Bu yönüyle hem sistemin tamamı özelliğinde bakıldığında hem mühimmat özelliğinde bakıldığında bunlar da tıpkı hedefler gibi 'ucuz, etkili ve basit.' Bizim şirket olarak formülümüz, üretim politikamız EBU yani 'etkili, basit, ucuz.' TOLGA da bu konsepte uygun olarak geliştirilen bir sistem. Bu yönüyle de dünyada eşleniklerine göre çok daha önde olan bir sistem. Bu haliyle de Çelik Kubbe'nin alt segmentini yani çok alçak irtifayı kapatan bir yapısı var."
- "SİLAHLARIN ATIM HIZLARI ÇOK YÜKSEK"
Keleş, TOLGA'nın halihazırda bulunan kabiliyetleri sayesinde üzerinde bulunan AESA radarı aracılığıyla hedefi 10 kilometre menzilden yakaladığını ve jammer adı verilen sinyal karıştırıcı sistemler vasıtasıyla müdahale edebildiğine dikkati çekti.
Özellikle Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşta kullanılan ve fiber optik kablolar ile yönetilen kamikaze dronlara da değinen Keleş, bunlara sinyal karıştırıcı sistemler ile müdahale edilemediğini hatırlattı. Keleş, "Hedef yaklaştığı andan itibaren 4 kilometreden 300 metreye kadar, hatta 100 metreye kadar bütün mesafelerde müdahale imkanımız var. Burada da şöyle yapıyoruz, 4 bin metreden itibaren bir metal bulutunun içerisine alıyoruz. Çünkü silahların atım hızları çok yüksek. Mesela bir 35 milimetrelik, en ağır silah o, onun bile dakikada 1100 atım hızı var ve atılan her bir mühimmat parçacıklara bölünüyor. Dolayısıyla orada tam bir bulut oluşuyor." ifadelerini kullandı.
Keleş, TOLGA'nın üzerinde yer alan radarlardan alınan görüntülerin bir komuta kontrol merkezine iletildiğini, orada tahsis edildiğini ve silahlara aktarılarak silahların otomatik angajman sağlamasına olanak tanıyan otonom sistemin de bulunduğunu söyledi.
Silahların üzerinde optik izlemeyi sağlayacak elektro-optik ünitelerin de yer aldığına değinen Keleş, "Hem optiğin aldığı görüntüler hem radarın aldığı görüntüleri eşleştirme suretiyle daha hassas bir takip, daha hassas bir tracking (izleme) imkanı doğuyor. Yapay zeka ile de o dronun olası hareketleri öngörülerek daha sağlıklı, daha önleme yetenekli bir tracking imkanı sağlanıyor. Bu da sisteme çok daha kaliteli, çok daha az mühimmatla hedefleri bertaraf edecek bir yapı sunuyor." ifadelerini kullandı.
- "TOLGA'YA İKİ YENİ ÜNİTE EKLENİYOR"
TOLGA'ya iki ünite daha ekleyeceklerini, onların da SAHA Fuarı'ndan önce tamamlanmasını planladıklarını belirten Keleş, şöyle devam etti:
"Burada bizim eksik olan iki tane ünitemiz daha var. Nedir bunlar? Birisi lazer. Lazerle hedef imha edilmesi de bu sistemin parçası haline geliyor. İnşallah SAHA Fuarı'nda o sistem de testleri yapılmış olarak oraya yetişiyor olacak. Şu anda sistemin bir parçası değil. TOLGA'ya entegre edilecek yeni bir sistem de lazer. Bir diğer sistem ise mikrodalga hava savunma sistemi. İnşallah yetiştirebilirsek SAHA Fuarı'nda onu da eklemiş olacağız. Dolayısıyla uçtan uca bütün yetenekleriyle tek merkezden yönetilebilen, etkili, basit, ucuz bir konseptle bunu ortaya çıkardık."
Keleş, TOLGA'nın etkili, basit, ucuz konsepti ve kompakt yapısıyla tüm kritik tesisleri dron saldırılarına karşı koruma noktasında yakın hava savunma yani alçak irtifa seviyesinde ön plana çıktığına dikkati çekti.
- "ULUSLARARASI İLGİ DE YÜKSEK"
Dron saldırılarının hedef ülkeye kendi sınırları içerisinden kalkan dronlarla da yapılabildiğine dikkati çeken Keleş, bu kapsamda özellikle kritik ve kıymetli alanların korunması için doğrudan bu alanlara sistemlerin yerleştirilmesinin gerekli hale geldiğini, bu noktada da TOLGA'ya ilginin yoğun olduğunu söyledi.
MKE Genel Müdürü Keleş, şunları kaydetti:
"Uluslararası ilgi de yüksek oldu. Hatta bu kapsamda malumunuz Mısır'la bir sözleşmeyi imzaladık. Suudi Arabistan, Katar gibi ülkelerle imzaladık. Hatta şimdi stokumuzda olsaydı fiilen isteyen ülkeler de var ama tabii bir üretim süreci var. Dolayısıyla hemen şimdi rafta olan bir ürün olmaması hasebiyle böyle bir durum da var ama ilgi çok yoğun, onu anlatmaya çalışıyorum. Yine aynı şekilde Baltık ülkeleri. Oralarda da benzer çalışmaları yapıyoruz. İnşallah oralarda da ortak üretim, yerinde üretim gibi hususları değerlendiriyor olacağız. Yani yetenekleriyle, etkisiyle TOLGA, uluslararası seviyede ciddi bir marka olma yolunda."
TOLGA'ya uluslararası düzeyde ilginin çok yoğunlaştığını belirten Keleş, seri üretim sonrası ihracat tahminlerine ilişkin, "İhracat rakamları için başlangıçta bizim öngörümüz, 'MKE'nin şu anki cirosu kadar bir ciroyu sadece TOLGA yapacak' şeklinde. İnşallah seri üretime geçtiğimiz noktadan itibaren bir yıllık bir periyotta bu ciroları yakalıyor olacağız." ifadelerini kullandı.
Keleş, TOLGA'nın Türk Silahlı Kuvvetlerinin envanterine giriş sürecinin de tamamlanmak üzere olduğunu anlatarak, sözlerini şöyle sürdürdü:
"İlk defa Kara Kuvvetlerimizin envanterine giriyor ilk defa. NATO stok kodu da alıyoruz. Yani envantere girme süreci tamamlandı ama NATO stok kodu alma sürecimiz devam ediyor. Hemen akabinde de seri üretime geçiliyor. Zaten son Savunma Sanayi İcra Komitesi SSİK'te de TOLGA'nın hem Kara Kuvvetleri hem Deniz Kuvvetleri hem Hava Kuvvetlerinin talepleri SSİK'ten geçti. Dolayısıyla bizim kendi ihtiyaçlarımızı da o yönüyle karşılıyor olacağız ama ağırlıkla yurt dışını hedefliyoruz. Yurt dışında da iki farklı şekilde olabilecek. Birincisi, fiilen orada üretim. İkincisi, joint venture (ortak girişim) kurmak suretiyle, oradaki ortaklarımızla bir kısmının lokalize edilmesi, oralarda üretilmesi, bir kısmının buradan gitmesi şeklinde iki modeli de orada çalıştırıyor olacağız."
- "DENİZDE HEM SAVUNAN HEM DE TAARRUZ EDEN ÜRÜNLERİMİZ OLACAK"
Buluşların ihtiyaçlardan doğduğuna dikkati çeken Keleş, yeni ürünlerin tamamen yeni taktik ihtiyaçlar doğrultusunda ortaya çıktığını belirtti.
Keleş, özellikle su üstü sistemlerin de son dönemde önem arz etmeye başladığına işaret ederek, "Denizde bu sefer hem savunan hem de taarruz eden tarafta ürünlerimiz olacak. Bunun için mesela 'PİRANA' bizim en önemli, ülkenin en önemli ürünlerinden birisi. Şöyle ki çevikliğiyle, hassas vuruş kabiliyetiyle, uydudan ve TB3 gibi insansız platformlardan yönetilebilme kabiliyetiyle ve sürü yeteneğiyle PİRANA bu anlamda çok proaktif bir ürün olarak sahada. Öbür konvansiyonel ürünlerde de çok ciddi kapasite artışları söz konusu." ifadelerini kullandı.
MKE'nin 254 milyon dolarlık cirolardan 1,8 milyar dolar ciro seviyesine kadar ulaştığını belirten Keleş, "İnşallah onu da katbekat yukarılara taşıyor olacağız." diye konuştu.
