Reza Hemmatirad: 'Padişah resimleri aslında farklı'

Yavuz Sultan Selim ilk halifedir ve İslamiyet'e önem veren bir padişah, oğluna “çok süslü geziyorsun kız gibi geziyorsun” diyerek dalga geçen bir baba. Bunu altın taçlı çiziyorsun, garip bir sarık, pala bıyık, küpe, yani bu benim çok gücüme gidiyordu.

ZEKİ GÜMÜŞ / zeki.gumus@aksam.com.tr

Azeri bir anne ve Fars bir babanın çocuğu, sanatçı Reza Hemmatirad ile eserlerinin arasında görüştük.

Reza Bey, Türkiye’deki hayatınız nasıl başladı?

Güzel Sanatlar Fakültesi’nde lisans ve yüksek lisans yaptım. 2003 yılında Türkiye’ye geldim hayatımın yönünü değiştirmeye karar verdim. Çok güzel insanlarla tanıştım, kültürümüzün yakın olması, bir de dedemin hikayesi beni cezbetti burada kaldım. Burayı seviyorum, 2010 yılında burada eşim Meltem hanımla evlendim, Kahramanmaraşlıdır, ben de artık hanım köylüyüm. 3.5 yaşında bir çocuğum var. Ayrıca bugün benim evlilik yıldönümüm.
-Tebrik ediyoruz nice mutlu yıllara diyelim

Çok yönlü sanat dünyanız var bunları kısa kısa sıralarsak neler yapıyorsunuz?

Eskiden de bütün insanlar da çok yönlüydü, bir mimar sadece mimar değildi aynı zamanda edebiyatçı, şair, matematikçiydi. Çünkü çok yönlü olmazsanız binayı estetik yapamazsınız. Statik bilmezseniz iyi bir mimar olamazsınız, dolayısıyla matematik bilmek zorundasınız, fizik, kimya bilmek zorundasınız ki toprağın değerlerini bilin. Ben olmam gerektiği gibiyim. 2008’de Mevlana yılı dolayısıyla kısa metraj film yaptım,festvallere katıldım, dereceler aldım.  Birçok çocuk kitabım var, yazdığım ve çizdiğim, son iki yıl içinde iki senaryo yazdım Kara Fatma ve Mehmet Akif Ersoy.  Sanat yönetmenliği yaptım çok sinema filmi vardır. Osman Sınav’la, Abdullah Oğuz, Ayhan Özen’le çalıştım. Zaman zaman dizilere de giriyorum “Payitaht Abdülhamit” dizisinin birinci sezonunda, genel sanat danışmanı ve koordinatörü bendim. Abdülhamit dönemi benim özel ilgi alanım.

PADİŞAHLARI YENİDEN ÇİZDİM

Filmin dışında neler yapıyorsunuz?

Osmanlı Padişahlar projesi veya Fatih Sultan Mehmet’in hayatı projelerimi yaptım. Yavuz Sultan Selim mesela, küpeli, pala bıyıklı ve altın taç.  Yavuz,  ilk halife,  İslamiyet’e önem veriyor, oğluna “çok süslü geziyorsun kız gibi geziyorsun” diye dalga geçen bir baba, garip bir sarık, pala bıyık, küpe, yani, bu çok gücüme gidiyordu. Osmangazi’yi çizmişler, tonton bir dede gibi, Avrupa prensi gibi ve kavuklu.  Kavuk 2. Beyazıt’tan sonra yavaş yavaş tedavüle girmiştir. 5. Henry gibi bir şey çizmişler mesela. Dedim ki, oğluma böyle bir şey okutmam, tarih hocalarından destek aldım. Şafak Tunç hocamız çok destek verdi, tek tek bunları araştırdı, ben çizdim. Valide sultanları da çizdim. Bu aynı zamanda akademik bir çalışmadır

-Bütün tarihi belgelerin ışığında Osmanlı padişahlarını tekrar resmettiniz 

Evet, toplam 70 parça, 36 padişah 34 de valide sultan

Başka neler yapıyorsunuz?

Başka bir proje daha yaptık kadife üzerine resim yaptık o da 30 küsur parça “Sinan’ın İstanbul’u” diye. Mimar Sinan büyük bir deha, hayatına yüzlerce eser sığdırmış, Osmanlı topraklarında yapılmış sadece İstanbul’da onlarca eserinin birçoğu kayıp, onlardan eski fotoğraflarından da seçerek, “Sinan’ın İstanbul’u” diye bir sergi yaptık.

15 Temmuz çalışması

15 Temmuz Okçular Tepesi çalışmanızda neler var?

Erdem yayınları ve Okçular Vakfı’nın ortak girişimiyle bir proje yapıldı, gazeteci arkadaşlarımız çalışma yaptı, yüz küsur hikaye topladılar. Bana dediler ki “çizer misin?” “seve seve çizerim”dedim. Bir hafta içinde 70 tane resim çizdim, “Okçular Tepesi” diye bir kitap yapıldı. Zannedersem bugüne kadar o şekilde hızlıca nüsha edilmiş 15 Temmuzla ilgili tek kitap. 
15 Temmuzla ilgili bir  tane de çocuk kitabı yaptık. Çocuklara demokrasiyi öğretmek için yaptığımız güzel bir çalışma oldu.