arzu.akyol@aksam.com.tr
Yüzyıllardır İstanbul’un manevi hayatına yön veren tekkeler, Kültür A.Ş. tarafından “İstanbul’un 100 Tekkesi” adlı kitapta toplandı. Kitap, meraklı kâşiflere, güzel bir rehber olacak… Sizin için kitaptan derlediğimiz beş tekke ise sadece tadımlık…
ZAFİR EFENDİ (ERTUĞRUL) TEKKESİ
Beşiktaş’ta bulunan tekke Şaziliyye Tarikatı’na bağlıdır. Sultan 2. Abdülhamid’in yakın korumaları olan ve Bilecik Domaniç yöresi Türkmenlerinden oluşan Ertuğrul Alayı’nın tekkenin yakınlarında bulunması sebebiyle, Ertuğrul Tekkesi adı da verilmiştir. Tekkenin ilk şeyhi Muhammed Zafir Efendi’dir. Ahşap harem ve kâgir selamlık konakları varisler tarafından özel şahıslara satılmıştır. 2016 yılına gelindiğinde bu binalar kullanılmadığından harabe halini almıştır.
YENİKAPI MEVLEVİHANESİ
Zeytinburnu’nda yer alan mevlevîhânenin ilk şeyhi Kemal Ahmed Dede’dir. Receb ayının ilk gününe tesadüf eden 7 Şubat 1598 tarihinde icra edilen âyinle ibadete açılmıştır. 2004-2009 yılları arasında restorasyon-rekonstrüksiyon çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Günümüzde tekke binalarında Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi faaliyet göstermekte, belirli günlerde semâhâne kısmında semâ âyinleri tertip edilmektedir.
CERRÂHÎ ÂSİTÂNESİ (NUREDDÎN TEKKESİ)
Fatih-Karagümrük semtinde bulunur. Sultan III. Ahmed, 1703 yılında Canfeda Hatun Camii yanındaki Kapı Kethüdası Bekir Efendi’nin konağının satın aldırıp yerine Şeyh Nureddin Cerrahi için tekke binası inşa ettirmiştir. Günümüzde tekkede Türk Tasavvuf Musikisi ve Folklorunu Araştırma ve Yaşatma Vakfı faaliyet göstermektedir. Tekkenin türbeyi içine alan eski tevhidhane kısmında 2016 yılında bir restorasyon faaliyeti gerçekleştirilmiştir.
CELVETÎ ÂSİTÂNESİ (AZÎZ MAHMUD HÜDÂYÎ TEKKESİ)
Üsküdar ilçesinde bulunan tekke, Sultan III. Murad, Sultan I. Ahmed ve Sultan IV. Murad’ın hürmet gösterdiği Azîz Mahmud Hüdâyî’nin Üsküdar’daki tekkesi günümüzde İstanbul’un en çok ziyaret edilen tasavvufi merkezlerinden biridir. Yıllar içinde harap duruma düşen yapılar 1977 yılında vakıflar idaresi, 1980 sonrasında ise burada kurulan Azîz Mahmud Hüdâyî Vakfı tarafından restore ettirilmiştir. Tekkenin son ihyası 2014-2015 yıllarında gerçekleştirilmiştir.