Rekor kırılan yılda yerlinin payı düştü

2025'i rekorlarla kapatan otomotiv sektöründe, yerli modellerin payı son 10 yılın en düşük seviyesi olan yüzde 29'a geriledi. OSD Başkanı Cengiz Eroldu, “1.2 milyar dolarlık yatırımın devreye girmesiyle yerli oranı yeniden yükselecek” dedi.

SÜMER DEMİRCİLER

Rekorlarla dolu bir yılın ardından Otomotiv Sanayii Derneği (OSD), 2025 yılına ait üretim, ihracat ve pazar verilerini açıkladı. Geçtiğimiz yıl toplam otomotiv üretimi, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 4 artarak 1.419.464 adede ulaştı. Binek otomobil üretimi ise yüzde 4 azalarak 872.539 adet olarak gerçekleşti. Traktör üretimiyle birlikte toplam üretim rakamı 1.445.921 adedi buldu.

YERLİ PAYI YÜZDE 29

İç pazar, üretim ve ihracattaki yükselişe rağmen Türkiye otomotiv pazarında yerli araçların payı, son 10 yılın en düşük seviyesine geriledi. Yerli üretim araçların payı 2025'te yüzde 29 olarak gerçekleşirken, bu oran 2024'te yüzde 31 seviyesindeydi. 2020'de yüzde 46'ya kadar çıkan yerli payı, o tarihten itibaren her yıl düşüş göstermeye devam etti. 2025 yılında hafif ticari araç pazarında yerli payı yüzde 22, otomobilde yüzde 30, kamyon pazarında ise yüzde 59 oldu.

'YENİ YATIRIMLAR ŞART'

Otomotiv Sanayii Derneği Başkanı Cengiz Eroldu, yerli payının 2025'te tarihi bir düşük seviyeye ulaştığını belirtti. Eroldu, açıklamasını şöyle sürdürdü: "Yerli payı bizim için kritik bir gösterge. Kapasite kullanımındaki değişimlerle beraber yerli oranında düşüş yaşadığımız bir sene oldu. Dış ticaret dengesinde, özellikle otomobilde önemli bir açığımız var. Bu tablo, Türkiye'deki otomotiv arzını artırmamız ve yeni otomobil yatırımlarını ülkemize çekmemiz gerektiğini açıkça ortaya koyuyor."

2025'TE 1.2 MİLYAR DOLAR

Son dört yılda her yıl 1 milyar doların üzerinde yatırıma imza atan Türkiye otomotiv sanayisi, geçtiğimiz yıl 1.2 milyar dolarlık yatırım gerçekleştirdi. Yeni projelerin pazardaki yerli oranını yükselteceğinin altını çizen Eroldu: "Ford Otosan, 2024'te başlayan ve 2025'te devam eden 580 milyon euroluk bir yatırım hamlesi yaptı. Oyak Renault, Duster üretimi için 400 milyon euro civarında yatırım kararı açıkladı. Tofaş ise K0 projesiyle 200 milyon euroluk yatırım duyurmuştu. Ayrıca Oyak Renault'un 2026'da devreye girecek Boreal yatırımı bulunuyor. Hyundai, Türkiye'de elektrikli araç üretimine 2026'nın ikinci yarısında başlayacak. Tofaş da 2026'nın üçüncü çeyreğinde hafif ticari araçlarda önemli bir yatırımı tamamlayarak K9 modelini tekrar Türkiye'de üretmeye başlayacak," diye konuştu.

HİBRİTLER İHRACAT GELİRİNİ ARTIRDI

Türkiye otomotiv sektöründe pazar rekorunun ardından ikinci rekor ihracatta geldi. 2025'te otomotiv ihracatı 41.5 milyar dolar ile zirveye ulaştı. İhracat, adet bazında ise yüzde 4 artışla 1.057.920 adet olarak gerçekleşti. İhracatta sevindirici bir diğer gelişme, kilogram başına elde edilen gelirin artması oldu. Otomotiv ana sanayisinin kilogram başına ihracat değeri 2025'te 1 dolar artarak 13.10 dolara çıktı (2024: 12.9 dolar). OİB verilerine göre 2025'te toplam otomotiv sanayisinin kilogram başı ihracatı 9.10 dolar olurken, Türkiye'nin genel ihracat ortalaması 1.54 dolar seviyesinde gerçekleşti. Bu artışta, Türkiye'nin hibrit gibi katma değeri yüksek araç üretimine odaklanması etkili oldu.

'2026'DA BAŞARIYI TEKRARLARIZ'

"2026 yılının hem üretim hem de ihracat açısından 2025 yılına paralel bir seyir izlemesini bekliyoruz" diyen Eroldu, önümüzdeki dönemi şöyle değerlendirdi: "Burada iki temel faktör öne çıkıyor. Birincisi, Avrupa pazarında özellikle hafif ticari araç segmentindeki daralma sinyalleri. İkincisi ise bu daralmayı absorbe edecek yeni yatırımlarımız ve ürünlerimizin devreye girecek olması. Bu riskleri bertaraf ederek 2025 yılındaki başarılı sonuçları 2026'da da tekrarlayabileceğimizi öngörüyoruz."