AKSAM.COM.TR
MERVE YILMAZ ORUÇ
Yapay zekâ her sektörde olduğu gibi müziğinde artık bir parçası haline gelmeye başladı. Öyle ki yazdığınız birkaç sözcükten şarkılar yazıp besteler yapan uygulamalar mevcut. Ve bunu kullanan hem genç hem de sektörde bildiğimiz birçok isim var. Satın alınarak kullanılan uygulamalar üzerinden edinilen bu hizmetle ilgili şimdilik bir sorun gözükmese de ileriki yıllarda büyük bir telif problemini peşinden getirecek gibi duruyor. Tabii asıl can alıcı kısmı bu uygulamaların tamamen yabancı kaynaklı ve ortaya çıkan eserlerin de gerçeklikten uzak, yapay bir dünyanın ürünü olması. Bu yapay zekânın şeytani tarafını ortaya çıkarıyor. Hatta belli uygulamalarla seslerle oynanıyor, sesler klonlanıyor. Peki yapay zekâyı kullanarak müzik sektöründe gerçek bir devrim gerçekleştirmek mümkün mü? Tamamen yerli ve milli bir oluşumla dünyadaki müzik sektörüne egemen olmak sadece bir hayal mi?
"TÜRK MÜZİK ENDÜSTRİSİNİ KÜRESEL ÇAPTA GÜÇLÜ BİR KONUMA TAŞIMAK İSTİYORUZ"
Otuz yılı aşkın süredir sektörde birçok isimle çalışan yapımcı Uğur Kopuz, aksam.com.tr okurları için üç yıldır üzerinde çalıştıkları yerli ve milli yapay zekâ ses frekans yazılımının detaylarını anlattı. "Türkiye Yüzyılı Yerli ve Milli Müzik Hamlesi" olarak adlandırdıkları çalışmada, söz ve bestesi tamamen insanlara ait olan sistemde 18 yapay zekâ solisti 52 dilde şarkı söylüyor. Kopuz, Almanya'da yaşayan yazılım geliştirici Yasin Korkmaz ile birlikte oluşturdukları bu sistemin, yabancı menşeli yapay zekâ müzik uygulamalarına alternatif olarak yola çıktığını söyledi. Amaçlarının Türk müzik endüstrisini küresel dijital platformlarda güçlü bir konuma taşımak olduğunu belirten Kopuz, bu konuda Meslek Birlikleri ve devlet desteğinin de önemine dikkat çekti.
Yapay zeka solisti Azado
"ABD, İSRAİL'E KARŞI BİZİM YERLİ YAZILIM"
Kopuz, piyasada hâlihazırda müzik üreten birçok yapay zekâ uygulaması bulunduğunu ancak bu uygulamaların söz ve besteleri de kendilerinin ürettiğini belirterek, "Bu durum ileride ciddi telif sorunlarını beraberinde getirebilir. Ayrıca bu sistemlerin kontrolü bizim elimizde değil. O yüzden ABD, İsrail ve Almanya merkezli yazılımlar yerine tamamen bizim kontrolümüzde olan bir sistem geliştirdik" dedi.
Geliştirdikleri yazılımın temelinde frekanslar olduğunu vurgulayan Kopuz, insan beynine ve kalbine hitap eden frekansların duyguları doğrudan etkilediğini belirtti. "Bizim yazılımımız frekanslar üzerine kurulu. Kimi frekans güldürür, kimi duygulandırır. Bu gücü bilinçli şekilde kullanıyoruz" diyen Kopuz, sistemin yalnızca sanatsal değil, aynı zamanda stratejik ve ekonomik bir boyutunun da bulunduğunu ifade etti.
"KENDİ ENSTRÜMANLARI OLAN TÜRK MÜZİK ENDÜSTRİSİ BUNU HAK ETMİYOR"
Dijital müzik pazarının dünya genelinde yaklaşık 20 milyar dolarlık bir hacme ulaştığını hatırlatan Kopuz, Türkiye'nin bu pastadan yalnızca 27 milyon dolar pay aldığını belirterek, "Kendine ait enstrümanları olan Türk müzik endüstrisi bunu hak etmiyor. Bu yazılım sayesinde binlerce, hatta milyonlarca eser üretebiliriz. Bu havuza ülke olarak ne kadar çok şarkı yüklersek gelirimiz de o kadar artar. Biz bu yazılımla binlerce eser üretebilecek durumdayız. Üstelik bu hizmet için kimseden ücret talep etmiyoruz. Üretemeyen, imkân bulamayan herkese kapımız açık. Bizim istihdam gücüne ihtiyacımız var. Bir dijital ofis kurulmalı. Yüzlerce çalışanım olması lâzım ki o pastaya hükmedebilelim. Şu anda elimde dijital platformlara yüklenmeyi bekleyen bir sürü eser var." dedi.
Yapay zeka solisti Kobalt Mavi
İşin stratejik, algısal kısmı hakkında da konuşan Kopuz sözlerine şöyle devam etti: "Bizim Almanca okuyan yapay zekâ solistimiz var. Almanların schlager adında bir müzik tarzı var. Oranın en çok dinlenen müziği. Almanca okuyan yapay zekâ solistimiz, belli bir zamanda Almanya'ya göç etmiş bir Türk ailenin çocuğu ve bu hikâyesini şarkılarla anlatıyor. Onun söylediği bir şarkıyı Almanya'da dinleyicilerle buluştuğunu düşünün. Bu Berlin'in ortasına Türk bayrağı dikmek gibi... O kültürün içine kendi kültürünü koyuyorsun. Bu bir stratejidir... Dünyada öyle bir dizi, film müziği yapıyorlar ki kulağınıza pelesenk oluyor. Biz de yapalım aynısını. Bunu İngiltere, ABD'de yaptığınızı düşünün. Müzik bu kadar güçlü bir olgu... İsmail Türüt'ün bir eserini Arapça okuttuk, kendisine dinlettik çok sevdi. Benim buradaki amacım sadece bir eseri Arapça okutmak değildi, kemençeyi ve tulumu da onlara dinletmek. Bu bir başarı hikâyesidir..."
"YAPAY ZEKÂ MÜZİKTE KULLANILSIN AMA DÜZGÜN SÖZLERLE HİTAP EDELİM"
Projede 18 yapay zekâ solistinin bulunduğunu ve bu solistlerin 52 dilde şarkı söyleyebildiğini aktaran Kopuz, eski eserlerin de yeni aranjmanlarla yeniden yorumlandığını söyledi. Bu sayede klasik eserlerin yeni kuşaklara ulaştırıldığını belirten Kopuz, "Bizim bir sürü öz enstrümanımız var. Biz yaptığımız aranjmanlarda bunları kullanmaya çok dikkat ediyoruz. Ayrıca kullandığımız sözlere de çok dikkat ediyoruz. Çünkü gençler ve çocuklar bunlardan etkileniyor. Benim çocuklarım bizim öz kültürümüze ait şarkı dinlemiyor. Bizler Barış Manço, Cem Karaca, Üç Hürel, Moğollar ile büyüdük. Onların dinledikleri şarkılara saygı duyuyorum ama çok fanatikler. Ve dinledikleri kişilerin müziğinin çok iyi olduğunu inanıyorlar. Çünkü o müziklerin yaydıkları frekans ve melodiler onlara hitap ediyor. Bugün piyasada olup yapay zekâ uygulamalarını müziğinde kullananlar var. Müzikten anlayan biri onların müziğindeki yapay zekâ ürünlerini hemen anlarlar. Mesela Lvbel C, Manifest yapay zekâyı kullanıyorlar. Ben yapay zekânın müzik içinde kullanılmasına karşı değilim elbette. Ama dinleyicilere düzgün sözlerle hitap edelim. Milyonlarca izlenme alıyorlar..."
Kopuz, yapay zekâ solistlerin eğitim ve koçluk amacıyla da kullanılabileceğini dile getirdi: "Yapay zekâ solistleri hatasız okuyor. Tabii müdahale ettiğimiz anlar oluyor. Siz ne derseniz onu uyguluyor. Bundan dolayı bu işi yapan kişinin de müzik bilgisine sahip olması gerekiyor. Bu yapay zekâ solistleri size koçluk yapabilir ve kendinizi eğitebilirsiniz. Bu işin olumlu yanlarından biri."
Yapay zeka solisti Esra
"BİZ YUMRUĞUMUZU MASAYA KOYMALIYIZ YOKSA HÜKÜMRAN BELLİ ZATEN"
Meslek Birlikleri'nin ve devletin bu tür teknolojik yatırımları desteklemesi gerektiğini vurgulayan Kopuz, "Nasıl ki savunma sanayiinde dünyada konuşulan işler yapıyorsak, müzikte de aynısını yapabiliriz." ifadelerini kullandı. Meslek Birlikleri'ne karşı da serzenişte bulunan Kopuz sözlerine şöyle devam etti: "Meslek Birlikleri'ne yapay zekâ sorulduğunda dünya nasıl şekil alırsa ona göre ilerleyeceklerini ve şekil alacaklarını söylüyorlar. Ama ben bunu kabul etmiyorum. Dünya şekillenirken biz Türk milleti olarak kendi sözümüzü söylemeliyiz. Bu yaptığımız yazılımla yapay zekânın dünyadaki konjektöründe ülke olarak yerimizi almalıyız. Aldık aldık, yoksa hükümran belli zaten. Yapımcı abilerimizin de pek sesi çıkmıyor. Ülkede 22 asil yapımcı var. Oluşturdukları sistem oraya 23. üyeyi sokmaya izin vermiyor. Asil yapımcılar teliflerden gelen bedeli cebine koyuyor. Ama yatırım söz konusu olduğunda yeni çıkan ve top noktada olan genç bir potansiyel hatırlamıyorum. Şu an bir rap furyası var ama onun dışında bir halk müziği, sanat müziği ya da pop sanatçısı var mı?"
"MURAT KEKİLLİ VE KOBALT MAVİ'DEN DÜET GELİYOR"
Kopuz, yapay zekânın yanlış kullanımına da dikkat çekerek, "Ses klonlama gibi uygulamalar işin şeytanî tarafı. Biz bundan uzak duruyoruz. Bizim sözümüz, bestemiz reel; okuyucumuz yapay" dedi.
Yakın dönemde yeni projelerinin de yolda olduğunu belirten Kopuz, Murat Kekilli ile yapay zekâ solisti Kobalt Mavi'nin düet çalışmasının birkaç hafta içinde dinleyiciyle buluşacağını söyledi. Projenin Türkiye'nin kültürel gücünü dünyaya taşıyacağına inandığını vurgulayan Kopuz, "Müzik çok güçlü bir olgu. Doğru kullanıldığında hem kültür hem de ekonomi için büyük bir kazanım sağlar" diye konuştu.