İsmail Türüt: ''Zincirleri kırıp şöhreti yakaladım''

Sanatçı İsmail Türüt yapmış olduğu röportajda dikkat çeken pek çok ifade kullandı. İsmail Türüt, ''Türkiye Cumhuriyeti'nde yerli, milli, Müslüman, Anadolulu isen şöhret olma hakkın yoktu. Ben bunlara rağmen o zincirleri kırdım, geçtim. Ben bunları birebir yaşadım.'' dedi.

AA

Karadeniz türkülerinin usta sesi İsmail Türüt, 40 yılı aşkın sanat hayatını, Karadeniz müziğinin geçmişini ve bugününü, sanat hayatında unutamadığı hatıralarını AA muhabirine anlattı.

Kendine has tarzıyla yüzlerce türkü besteleyen Karadeniz müziğinin sevilen sanatçısı Türüt, türkü söylemeye çok küçük yaşlarda başladığını belirterek, "Ben anamdan doğdum, türkü söylerim. Dilim döndüğünden beri türkü söylüyorum. Benim lakabım da 'nani'ydi. İlkokulda zaten okullar arası yarışmalara katılırdım. Bütün derslerim kötüydü. Müzik çok iyiydi." diye konuştu.

Sanatçı Türüt, çocukluk yıllarında Karadeniz'deki müzik ortamında çok değerli kemençe ustalarının olduğunu vurgulayarak, Karadeniz müziğinin 1970'li yıllardaki sıra dışı sanatçısının Erkan Ocaklı olduğunu, kendisinin de onu örnek aldığını söyledi.

"Bir gün İstanbul'a gideceğim ve şöhret olacağım" düşüncesinin çocukluk yıllarında hep aklında olduğunu vurgulayan Türüt, şunları kaydetti:

"O zaman okula devam etmek için köyden Rize'ye gitmem lazım. Babam rahmetli, 'Bu çocuk hiç ortadan gitmez, ya sağcı olur ya solcu.' derdi. Beni okutmadı. Çobanlık yaptım ve o çobanlığın bana çok faydaları oldu. Okullarda, düğünlerde aranan adamdım. Büyük bir bahçede bir düğün vardı. Ben ortada türkü okuyorum. O kadar küçüğüm ki sesi duyuyorlar beni göremiyorlar. Bir komşumuz beni tek eliyle tuttu bayrak gibi gösterdi. Çocukluktan beri türkü söylüyordum.

Gençlik yıllarımda artık İstanbul'a gelip kaset yapmam gerektiğini düşündüm. Şimdiki gibi herkese de kaset yapmıyorlar o zaman. Karadeniz kasetlerini yapan bir tane firma vardı o zaman: Harika Müzik. Erkan Ocaklı da orada kaset yapmış bir assolist. Ben de oraya gittim. 'Türkü okuyup kaset dolduracağım' dedim. O zaman ben sazlı mazlı istiyorum ama 'Yok' dediler. Sadece kemençe ile söyledim. Masraf olmasın diye. Gencim, toyum, acemiyim belki ama ritimli olsun istiyorum. O tek kemençe kasetim acayip ses getirdi. Daha 6 ay geçmeden ikinci albüm için 'İstediğin sazları temin edeceğiz.' denildi."

Türüt, ardından sırasıyla diğer kasetlerini yaptığını belirterek, "Arabaya binsem beni kimse tanımıyor ama İsmail Türüt diye bir adam var artık. 10-15 kaset yaptım ama Artvin'den Şile'ye kadar, ne hikmetse Karadeniz'in dışına pek çıkamadım. Benim için dönüm noktası İdobay oldu. İbrahim Tatlıses firma açtı, beni davet etti. Beni o zaman genel müdür Mehmet Güngör aradı. Ben de ona 'Beni İbrahim Tatlıses arasın.' dedim. İnanamadım çünkü. İbrahim Ağabey aradı, 'Pazartesi holdinge gel.' dedi. Anlaştık, bir ay sonra stüdyoya girdim. Oflu ile Bayburtlu'yu patlattık." dedi.

"Ben kravat takarken mahcup olan adamım"

İbrahim Tatlıses'le yaptığı kasetlerin milyonlarca sattığının altını çizen Türüt, "Beni Türkiye'ye İbrahim Tatlıses tanıttı. Yıllarca Kanal 7'de programlar yaptım. Anadolu'da çok izleniyordum. Bugün hala o şöhreti yaşıyor, onun ekmeğini yiyorum. Ben yine o şovlar izlenir diye düşünüyorum ama kanallarda müzik programı yok. Yapıyorsa TRT yapıyor." değerlendirmesinde bulundu.

İstanbul'a geldiği yıllarda mahalli enstrümanların hakir görüldüğüne vurgu yapan sanatçı, şu bilgileri verdi:

"Ben kravat takarken mahcup olan adamım. Nasıl geldimse bugün de aynıyım. İyi ki değişmemişim. Bugün kemençe Türkiye'nin en büyük orkestrasında ise birazcık katkım var diye düşünüyorum. TRT'nin Karadeniz müziğine etkisi tartışılmaz. O zaman Süreyya Davulcuoğlu, Kamil Sönmez var. Piyasada da Erkan Ocaklı kendi başına bir şeyler yaptı. Ben otantik adamım ama Türkiye'ye bu işi kabul ettirdim. Bu sadece sanatla ilgili değil. Ben cami cemaati adamım. Anadolu çocuğu, Müslüman Türk evladıyım. Müzikte maddi manevi zirveleri yaşadım. Benim tarzımda müzik yapana bana nasip olanlar nasip olmaz. Bugün internet dünyasında 100 milyon tıklandın ama sokakta karşılığın yok. Benim gözümde sanatsal bir değeri yok. Sanatta torpil olmaz. Bugün imkanın, paran varsa yapabiliyorsun. Eskiden işte bu yoktu."

"Türkiye Cumhuriyeti'nde yerli, milli, Müslüman, Anadolulu isen şöhret olma hakkın yok"

Sanatçı Türüt, Türkiye genelinde genç neslin kendisini önceki nesiller kadar tanımadığını ifade ederek, her sanatçının bir tarzı olması gerektiğini dile getirdi.

Karadeniz müziğinin önemli sanatçıları olduğuna işaret eden Türüt, "Mesela Volkan Konak'la ben aynı müziği yapmıyorum. Ulusal, evrensel bir müzik yapıyor, teveccüh de var ama aynı şeyi yapmıyoruz. Karadeniz müziği benim okuduğumdur, benden önce Erkan Ocaklı'nın okuduğudur. Allah yollarını açık etsin. Bir kitle seviyor bu adamları, onlara da saygım var ama o tarza çok saygım yok. Gençlerden Onay Şahin, Dinçer, Beşköylü Adem Ekiz var mesela. Bu adamlar benim çok hoşuma gider, dinlerim. Karadeniz müziğini bozmadan, yozlaştırmadan, otantik söyleyenler..." diye konuştu.

Kendisinin yazmaya ve icraya yönelik bir sanatçı olduğuna dikkati çeken Türüt, "Türkiye Cumhuriyeti'nde yerli, milli, Müslüman, Anadolulu isen şöhret olma hakkın yoktu. Ben bunlara rağmen o zincirleri kırdım geçtim. Ben bunları birebir yaşadım. Bu işin duayeni, benim için 'Bu adam solcu olsaydı Taksim'de büstünü dikerdik.' derdi. Sanatın sağcısı solcusu mu olur? Bir adam güzel söylüyorsa güzeldir." ifadelerini kullandı.

İsrail'in Filistin halkına zulmünü eleştiren şarkılar yaptığı için Almanya'da konserinin yasaklandığına dikkati çeken Türüt, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bu necip milletin sırtından para kazanacaksın, şöhret olacaksın ama bu devletin temeline dinamit atacaksın. Ben bunu kabul etmiyorum. Vatan dendi mi iş biter. Vatanı olmayanın dini, namusu, şerefi olmaz. Bu sosyal mevzuları yıllarca hep şarkılarımda işledim. İsrail'in Filistinlilere yaptığı zulüm değil, soykırımdır. İnsanlık suçudur, katliamdır, vahşettir, katilliktir. Bunlar insan olamaz. 'Ey hür dünya, iyi bak, bak Gazze'de bu ara, yerden gökten denizden etmişler muhasara. Bir ordu saldırıyor günahsız insanlara, bu ordu kavmi malum, boyuna lanet olsun. Lanet olsun İsrail soyuna lanet olsun. Ey! Gazze'nin üstünden tanklar ile geçenler, suçlu suçsuz demeden çoluk çocuk biçenler, kudurmuş vampir gibi bebek kanı içenler, ekmeğin kan, aşın kan, suyuna lanet olsun. Lanet olsun İsrail soyuna."

Türüt, Trabzon-Rize hikayesini ele alan yeni bir eser hazırladığını belirterek, yurt içinde ve yurt dışında konserler vermeye devam ettiğini sözlerine ekledi.