Türkiyesiz olmaz! Aliyev'den Batı'ya rest

Avrupa Siyasi Topluluğu (AST), çatışmalı bölgeler ve Avrupa'nın geleceğine ilişkin yol haritalarını belirlemek için bugün Avrupa Birliği'nin (AB) dönem başkanlığını yürüten İspanya'nın ev sahipliğinde Granada'da toplanacak. Sadece iki yıllık bir siyasi girişim olan ve ilk iki toplantısını 6 Ekim 2022'de Prag ve 1 Haziran 2023'te Moldova'da gerçekleştiren AST zirvesinin ana gündem maddesi Karabağ bölgesindeki barış görüşmeleri olacakken, toplantı önceki Batı'nın Türkiye aleyhindeki tavrı yüzünden yeni bir kriz patlak verdi.

İLK KEZ GÖRÜŞECEKLERLERDİ

Azerbaycan'ın Karabağ'daki terörlerle mücadele operasyonu sonrası Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan arasındaki ilk görüşmenin bugün İspanya'da gerçekleşmesi bekleniyordu. Görüşmelere Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Başbakanı Olaf Scholz ve Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Charles Michel'in de bulunduğu 5'li formatta bir zirvenin yapılması öngörülüyordu.

'FRANSA VARSA BİZ YOKUZ'

Bakü yönetimi, görüşmeye Türkiye'nin de katılmasını önerdi ve bunda ısrar etti. Ancak öneri Fransa ve Almanya'nın özel çabalarıyla kabul edilmedi. Azerbaycanlı yetkililer, Fransız Savunma Bakanı Sebastien Lecornu'nun Ermeni yanlısı sözleri, Fransa Dışişleri Bakanı Catherine Colonna'nın Ermenistan'a silah desteği açıklaması ve AB Konseyi Başkanı Michel'in Azerbaycan'ı suçlayan ifadeleri nedeniyle Azerbaycan'ın bu formattaki müzakerelere katılmayacağını açıkladı. Aliyev, bu formattaki görüşmeyi reddederek, Granada'ya gitmekten vazgeçti. Yetkililer, Azerbaycan'ın Fransa'nın katıldığı hiçbir formatta yer almayacağının altını çizdi.

3 FORMAT ÖNERİSİ

Bölgenin sorunlarını bölgeye uzak ülkelerle tartışmaya gerek görmeyen Bakü yönetimi, Ermenistan ile ilişki konusunun bölgesel çerçevede çözülebileceğini belirterek, daha önceki AB-Azerbaycan-Ermenistan üçlü formatının yeniden canlandırılması halinde Azerbaycan'ın toplantıya katılabileceğini bildirdi.

Avrupa Siyasi Topluluğu (AST) Zirvesi, son toplantısını 1 Haziran 2023'te Moldova'da yapmıştı.

İSTANBUL'DA GİZLİ BULUŞMA

Azerbaycan'ın Karabağ'da düzenlediği antiterör operasyonundan önce ABD, Avrupa Birliği ve Rusya'dan üst düzey yetkililerin İstanbul'da gizli bir toplantıda bir araya geldiği iddia edildi. ABD merkezli Politico dergisinin üst düzey bir diplomata dayandırdığı habere göre, 17 Eylül'de gerçekleştirilen görüşmede, Karabağ'a yardım konvoylarının ulaştırılabilmesi için Bakü üzerinde baskı kurulmasının amaçlandığı aktarıldı. Toplantıya ABD'nin Kafkasya danışmanı Louis Bono, AB Bölge Temsilcisi Toivo Klaar ve Rusya adınaysa Putin'in Ermenistan ve Azerbaycan özel temsilcisi Igor Kovaev'in katıldığı ifade edildi. ABD Dışişleri Bakanlığı, toplantıyla ilgili yorum yapmayı reddetti. Buluşma, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sonrası Batı'nın Moskova ile nadir temaslarından biri olarak kayıtlara geçti.