AKSAM
ŞEYHMUS ÇAKAN
Diyarbakır sivil mimari örneklerinden farklı olarak içerisinde bulunan, elips ve dairesel iki farklı geometriye sahip iki oda ve tuğla tonoz örtülü büyük bir eyvana sahip olan konakta restorasyon çalışmaları tamamlandı. Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Genel Sekteri Abdullah Çiftçi, "Cumhuriyet tarihini en büyük restorasyon süreci devam ediyor. Surların kendisinde, Sur içerisinde tarihi tescil yapıların hemen hemen tamamında restorasyon süreci başladı. Şuan 347 tescilli yapının restorasyon süreçleri sürüyor. Daha önce restorasyon süreçleri tamamlanan kamu kurumlarına ait resmi yapılarda 18'inin restorasyonu tamamlandı" dedi.
Tarihi konaktaki restorasyonun aslına uygun yapılabilmesi için özverili bir şekilde çalışma sürdüren ekipler, çimento ile yapılan müdahaleleri temizleyerek aslına uygun harç ve malzemeler ile binayı sağlamlaştırdı. Kubbe ve tonozlarda sıva, duvarlara ise derz uygulaması tamamlanan binada aydınlatma çalışması yapıldı. Restorasyon çalışmaları sırasında binanın özgün döşemesine ait olduğu düşünülen taşlar eksik kısımlarda aslına uygun şekilde yeniden kullanıldı. Restorasyon çalışmaların tamamlanmasıyla Şehzadeler Konağı'na Türk Edebiyatının "7 Güzel Adam"ından biri olarak sayılan ve geçen yıl vefat eden Diyarbakırlı ünlü şair Sezai Karakoç'un adı verilecek, tarihi konak 'Kültür Evi' olarak vatandaşların hizmetine sunuldu.
Şeyhoğulları konağı olarak da bilinen ve Prof. Dr. Orhan Cezmi Tuncer'e göre iki bölümde incelenen yapı, Özdemiroğlu Osman Paşa Döneminde yaptırılmış ve kullanılmıştır. Fakat yapı daha sonra el değiştirerek Şeyhoğulları tarafından satın alınmış ve bu adla anılmıştır. Mülkiyeti Diyarbakır Vakıflar Bölge Müdürlüğüne ait olan Şehzadeler Konağının uygulama ve kontrol işi Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığına bağlı KUDEB birimi tarafından yürütülmekte. Diyarbakır'ın en önemli sivil mimari örneklerinden biri olan, konağın "Diyarbakır Sur Şehzadeler Konağı 2021-2022 Yılları İkmal Restorasyon işi" kapsamında rölöve, restitisyon, restorasyon ve elektrik-makine projelerinin çizimlerine uygun olarak onarımı gerçekleştirildi. Hem süslemesi hem mimarisiyle Diyarbakır sivil mimarisinin en güzel örneklerinden olan 447 yaşındaki Diyarbakır Şehzadeler Konağı, büyüklük ve işlevsellik açısından kentte önemli bir yere sahip. Ancak zamanla yıkılmaya yüz tutmuş konağın bu çalışmayla birlikte 300 gün içerisinde tamamlanarak turizm ve geleceğe kazandırıldı.
347 TESCİLLİ YAPININ RESTORASYONU DEVAM EDİYOR
Cumhuriyet tarihinin en büyük restorasyon sürecinin devam ettiğine değinen Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Genel Sekteri Abdullah Çiftçi, "Surların kendisinde, Sur içerisinde tarihi tescil yapıların hemen hemen tamamında restorasyon süreci başladı. Şuan 347 tescilli yapının restorasyon süreçleri sürüyor. Daha önce restorasyon süreçleri tamamlanan kamu kurumlarına ait resmi yapılarda 18'inin restorasyonu tamamlandı" dedi. Tescilli yapı olan Şehzadeler konağının belediye tarafından 2021 yılının ihale edildiğini hatırlatan Çiftçi, "1 yıl süren çalışmalar neticesinde projesine uygun tescilli değerleri korunarak, yaklaşık 2 milyon maliyetle bu eser tekrar gün yüzüne çıkarıldı. Çok ince bir çalışma yapıldı. Eseri, Diyarbakır kültürüne kazanmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Burası Sezai Karakoç Kültür Merkezi olarak faaliyet gösterecek. 347 yapının restorasyonun tamamlanmasıyla beraber bu ada tamamen tescilli yapılardan oluşan Diyarbakır'ın kültürünü, tarihini, mimarisini en güzel örnekleriyle ortaya çıkarılacak. Bu ada bütün dünya milletlerine hitap edecek özel bir yer olacak" diye konuştu.
"2024 YILI SONUNA KADAR RESTORASYON SÜRECİNİ BİTİRMEYİ HEDEFLİYORUZ"
Sur'daki 2015 yılındaki olaylar sonrasında adaların içindeki işgallerin tamamının kaldırıldığını ifade eden Çiftçi, "Tescilli yapıların etrafında şekillenen yeni bir formasyon var. Tescilli yapılar tamamlandığında bu adada 347 tane tescilli sivil mimarı eser, 18 adet tescilli kamu kurumu ve beraberinde yeni yapılar Diyarbakır kültürüne uygun 506 konakla beraber bu ada tamamen turizme hitap edecek. Diyarbakır'a gelen herkesin, kültürün, tarihin, mimarinin güzellerini ve burada yaşayan 33 medeniyeti görebileceği güzel bir yeri görmüş olacak. 2024 yılı sonuna kadar bu yapıların tamamın restorasyon sürecini bitirmeyi hedefliyoruz. Süreç bittiğinde inşallah bütün dünyanın dikkatini çekecek özel bir alana kavuşmuş olacağız" diye konuştu.