Müzik listelerinde yapay istila! Bandcamp yasakladı spotIfy sessiz

Yapay zekayla üretilen şarkılar, haksız rekabet tartışmalarını doğurdu. AI üretimi şarkıları yasaklayan ilk platform Bandcamp olurken, Spotify sessiz kaldı. Dinleyicilerin tepkisini çeken ‘sahte içerikler'le ilgili yapımcılar ‘telif hakları ihlal ediliyor' derken; şarkıcılar ‘Yapay zeka ekmeğimizle oynuyor' diyor.

SERDAR SAĞLAM

Müzik endüstrisinde yapay zeka (AI) tartışmaları her geçen gün daha hararetli bir hal alırken, bağımsız sanatçıların kullandığı Bandcamp, 13 Ocak'ta aldığı radikal bir kararla, yapay zekayla tamamen veya büyük ölçüde oluşturulmuş içeriklerin siteye yüklenmesini yasakladığını duyurdu. Bu karar, yapay zekayı sadece bir etiketleme sorunu olarak gören ana akım endüstriye karşı, insan yaratıcılığını ve emeğini koruma adına atılmış en somut ve sert adım olarak kayıtlara geçti.

AI ÇÖPLÜĞÜNE DÖNÜYOR

Bandcamp yönetimi, yapay zeka ile yapılan ses taklitlerini ve sanatçı kimliği hırsızlıklarını da kapsayan bu yasağın temelinde yatan felsefeyi 'insanlar arası doğrudan iletişim' vurgusuyla açıkladı. Platform, güncellenen hizmet şartlarına uymayan ve 'yapay zeka yığını' olarak nitelendirilen içerikleri tespit edip kaldırma hakkını saklı tutarken, kullanıcılarına da şüpheli içerikleri raporlamaları için yeni araçlar sundu.

SPOTIFY'A ELEŞTİRİ

Sektörün diğer devlerinde ise durum çok daha kaotik. Spotify, açıklamasında yapay zeka üretimini yasaklamak yerine "Yapay zeka ve yapay zekâ dışı müzik arasında her zaman basit bir çizgi çekmek mümkün değil. Platformumuz yapay zeka araçları kullanılarak oluşturulan parçaları cezalandırmaz" dedi. Platformda özellikle 'Uyku', 'Odaklanma' veya 'Haftalık Keşif' listeleri gibi milyonlarca takipçili çalma listelerini dolduran ve arkasında gerçek bir sanatçı kimliği bulunmayan bu hayalet isimlerin, aslında yapay zeka destekli üretimler olduğu iddia ediliyor. Sektör analistleri, bu yöntemin havuz sistemindeki telif gelirlerini gerçek müzisyenlerden alıp, platformla düşük ücretlerle anlaşmalı bu sahte içerik üreticilerine aktararak 'telif seyreltilmesi'ne yol açtığını ve müzik ekonomisini içeriden çökerttiğini savunuyor.

COVER KLİBİ ÇALINDI, YARIM ŞARKIYI AI TAMAMLADI

Yapay zekanın sadece 'üretmekle' kalmayıp, var olanı nasıl çalabildiğine dair en çarpıcı örnek ise İngiltere'den geldi. Indie rock grubu Torus, Billie Eilish'in 'Ocean Eyes' şarkısına yaptıkları grunge tarzı cover'ın kısa bir klibini TikTok'ta paylaştı. Video viral olduktan kısa bir süre sonra grup, şarkıyı henüz resmi olarak yayınlamadan Spotify'da kendi versiyonlarının aynısını buldu.

Ancak şarkı, 'Independent Lemon' adında, kim olduğu bilinmeyen şaibeli bir profil tarafından yüklenmişti. Grup üyeleri, yapay zekanın TikTok'taki kısa ses dosyasını alıp döngüye soktuğunu ve şarkının henüz yayınlanmamış kısımlarını tahmin ederek tamamladığını fark etti. Spotify şikayet üzerine parçayı kaldırdı. Sanatçılar cephesinde ise isyan bayrağı çoktan açılmış durumda. Geçtiğimiz aylarda aralarında Billie Eilish, Robert Smith, Pearl Jam ve Elvis Costello gibi dev isimlerin bulunduğu 200'den fazla sanatçı, Artist Rights Alliance aracılığıyla yayınladıkları açık mektupta, yapay zekanın kullanımına isyan etti. Bu konudaki en çarpıcı itirazlardan biri ise Nick Cave'den geldi. ChatGPT tarafından kendi tarzında yazılan şarkı sözleriyle ilgili konuşan Cave, "Şarkılar acıdan doğar. Algoritmalar acı çekmez. Acı çekmeyen bir şeyin yazdığı şarkı, dinleyicide gerçek bir karşılık bulamaz" dedi.

Billie Eilish

DİNLEYİCİLER KANDIRILMIŞ HİSSEDİYOR

ReddIt'teki müzik topluluklarında (r/Music, r/Spotify) kullanıcıların 'sahte müzik' yorgunluğu gözler önüne serildi. n Kullanıcı u/sonic_garbage: "'Haftalık Keşif' listemde harika tınlayan bir ambient parça buldum. Grubu merak edip Instagram'ına veya biyografisine bakayım dedim; yok. Sadece Spotify'da var ve 2 milyon dinlenmiş. O an anladım ki bir botu dinliyorum. Kandırılmış hissettim." n Kullanıcı u/AnalogDreams88: "Sanki algoritma bizi gerçek sanattan uzaklaştırıp maliyetsiz içeriğe zorluyor. Bandcamp'in yaptığı şey, boğulurken nefes almak gibi." n Kullanıcı u/GuitarHero_TR: "Ben evde mix yapmak için saatler harcarken, birilerinin tek tuşla 500 şarkı üretip önüme geçmesi müziğin cinayetidir."

Spotify'da 'Haftalık Keşif' listesinde; yapay zeka üretimi parçalar dikkat çekiyor.