AA
İletişim Başkanlığında düzenlenen panele Somali Somaville Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yahya Amir Hagi İbrahim, The Peninsula Araştırma ve Politika Çalışmaları Merkezi İcra Direktörü Yasin Bashir Sh İbrahim ile Toronto Üniversitesi Secure Futures Lab Araştırmacısı Ebuzer Demirci katıldı.
"Küresel Dönüşüm Sürecinde Türkiye-Somali İlişkileri" panelinin moderatörlüğünü Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) Dış Politika Araştırmacısı Dr. Tunç Demirtaş yaptı.
Prof. Dr. İbrahim, Türkiye ile Somali arasındaki ilişkinin yaklaşık 600 yıl öncesine dayandığını ve bunun okullarda öğretilmesi gerektiğini söyledi.
Komşu ülkelerden Cibuti, Etiyopya ve Kenya'da Somalili nüfusunun fazla olduğunu belirten İbrahim, bu durumun Türkiye'nin bu ülkelerle ilişkilerine katkı sağlayabileceğini vurguladı.
İbrahim, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 2011 yılında başbakanlığı döneminde Somali'ye gerçekleştirdiği ziyaretin, uzun yıllar sonra ülkeye yapılan ilk başbakan ziyareti olduğuna işaret etti.
Söz konusu ziyaretin Somali'nin uluslararası alanda tanıtımına önemli katkı sağladığını ifade eden İbrahim, Türkiye'nin ikili ilişkilere "kazan-kazan" perspektifiyle yaklaştığına ve ilişkileri geliştirmeye odaklandığına dikkati çekti.
The Peninsula Araştırma ve Politika Çalışmaları Merkezi İcra Direktörü İbrahim de söz konusu ziyaretin dönüştürücü gücünden bahsederek, Somali ile ilgilenen uluslararası kuruluşlar bile ülkeye gelmezken Türkiye'nin Somali'ye verdiği desteğin ülkenin öncelik ve ihtiyaçlarını temel aldığını vurguladı.
Türkiye'nin Somali'ye bakış açısının eşitlik ve karşılıklı saygıya dayandığının altını çizen İbrahim, ülkedeki gençlerin Türkiye Bursları aracılığıyla eğitim almasının önemine değindi.
İbrahim, icra direktörlüğünü yaptığı kurumun Somali'deki meselelere çözüm üretmeyi ve Türkiye ile Somali arasındaki ilişkileri geliştirmeyi hedeflediğini kaydetti.
Somali'nin egemenliği ve toprak bütünlüğünün İsrail'in Somaliland'ı tanıması nedeniyle tehlikede olduğunun altını çizen İbrahim, Türkiye'nin bu duruma karşı çıktığını, bu nedenle Somali halkının Türkiye'yi sevdiğini dile getirdi.
Demirci ise Türklerin geçmişte farklı zamanlarda yabancılara karşı mücadelesinde Somalililere destek verdiğini hatırlatarak, bunun rıza üretimi sürecinde önemli rol oynadığını ifade etti.
Recep Tayyip Erdoğan 2011'de Somali'yi ziyaret ettiğinde ülkede kıtlık yaşandığını, sağlık ve ulaştırma altyapılarının çökmüş durumda olduğunu anımsatan Demirci, ülkenin uluslararası ortamda izole edildiği bir dönemde yaklaşık 20 yıl kapalı kalan Türkiye'nin Mogadişu Büyükelçiliğinin yeniden açıldığına dikkati çekti.
Demirci, Türk Kızılay ile Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) gibi kurumların ülkede yardım faaliyetlerinde bulunduğuna işaret ederek, Somali'de sahra hastanelerinin kurulduğunu, havalimanının yeniden inşa edildiğini ve yollar yapıldığını anlattı.
Somali'nin geçmişte kendi kaynaklarını kullanamamasının bir sorun haline geldiğini belirten Demirci, Türkiye ile Somali arasında 2024'te imzalanan Savunma ve Ekonomik İşbirliği Çerçeve Anlaşması kapsamında bu sorunları aşacak birçok projenin hayata geçirildiğini de sözlerine ekledi.