HABER MERKEZİ
ABD Başkanı Trump'ın Hürmüz Boğazı'nın güvenliği için 'gemi gönderin' çağrısına destek veren ülke olmadı. ABD'nin tehditlerine rağmen talebi reddeden ülkeler 'Biz bu savaşa dahil olmayacağız' diyerek rest çekti.
ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta başlattığı savaşın ardından İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatması dünyada enerji ve kıtlık riski alarmlarının çalmasına neden oldu. Kaostan çıkış yolları arayan ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz'den gemilerin serbest ve güvenli şekilde geçebilmesi için diplomatik temaslarda bulundu. Axios'un haberine göre Trump, 'çok uluslu koalisyon' oluşturmak için hafta sonu yoğun telefon görüşmeleri gerçekleştirdi.
NATO'YU TEHDİT ETTİ
Bu konuda 7 ülkeyle görüştüklerini aktaran Trump, "Petrolün yaklaşık yüzde 90'ını Boğaz'dan temin ediyorlar. Ben de 'Girmek ister misiniz?' dedim. Bakalım ne olacak. Belki gelirler, belki de gelmezler" dedi. Trump, Financial Times'a verdiği röportajda ise NATO'yu hedef aldı: "Eğer olumsuz yanıt gelirse, bunun NATO'nun geleceği için çok kötü olacağını düşünüyorum. Ukrayna'da onlara yardım etmek zorunda değildik ama yardım ettik. Şimdi bize yardım edecekler mi, göreceğiz. Orada olacaklar mı, emin değilim."
SAVAŞTA TEK BAŞINA
Trump'ın Hürmüz'e gemi gönderme çağrısını Almanya, Fransa, İtalya, İspanya, Yunanistan, Norveç, Japonya ve Avustralya reddederken, Çin, İngiltere, Güney Kore ve Danimarka ise çekimser kaldı. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, "Bu savaşın ne zaman biteceği henüz yanıt bulmadı. Bu nedenle, şu anda su yollarının askeri olarak korunmasını düşünmek için hiçbir neden yok" dedi. Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, "Yakında bu çatışmanın aktif bir parçası olacak mıyız? Hayır" derken, Almanya Hükümet Sözcüsü Stefan Kornelius de "Bu, NATO'nun savaşı değil. NATO, bir savunma ittifakıdır" mesajını verdi. İngiltere Başbakanı Keir Starmer ise Hürmüz'ün yeniden açılması için müttefiklerle 'uygulanabilir' bir plan üzerinde çalıştıklarını söyleyerek, "Bu bir NATO görevi olmayacak. daha geniş çaplı bir savaşa dahil olmayacağız" dedi.
'CESARETİ OLAN GELSİN'
Adının açıklanmasını istemeyen bir NATO yetkilisi, AA muhabirinin, ittifakın Hürmüz Boğazı'nın güvenliğine ilişkin bir rol oynayıp oynamayacağına ilişkin sorusunu "Müttefikler Akdeniz'de ilave güvenlik sağlamak için zaten adımlar attı" ifadesini kullandı. Yetkili, üye ülkelerin bireysel olarak daha fazla ne yapabilecekleri konusunda ABD ve diğerleriyle görüşmeler yürüttüklerini kaydetti. Trump'ın çağrı yaptığı Körfez ülkeleri de Hürmüz konusunda net tavır almadı. Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Trump'ın çağrısına uymadı. İran Devrim Muhafızları Ordusu Sözcüsü Ali Muhammed Naini de Trump'a "Cesareti varsa gemilerini Basra Körfezi'ne getirsin" diye karşılık verdi.
HÜRMÜZ'E 'TAHIL KORİDOR'U MODELİ
Avrupa Birliği (AB), Türkiye'nin etkin rol üstlendiği 'Karadeniz Tahıl Girişimi' benzeri bir çözüm modelini Hürmüz için masaya yatırdı. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Brüksel'de düzenlenen AB Dışişleri Bakanları Toplantısı öncesi yaptığı açıklamada, konuyu Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres'le görüştüklerini kaydetti. Kallas, "(Guterres'le) Hürmüz Boğazı'na ilişkin daha önce Karadeniz Tahıl Girişimi kapsamında yapılan benzer bir girişimin mümkün olup olmadığını konuştuk. O girişim sayesinde Ukrayna'dan tahılın çıkarılması sağlanmıştı. Eğer bu yıl gübrede kıtlık yaşanırsa, bunun sonucu gelecek yıl gıda yetersizliği olabilir" dedi. Rusya'nın tek taraflı olarak askıya aldığı Tahıl Koridoru, Başkan Erdoğan'ın devreye girmesiyle çözüme kavuşmuştu. Türkiye'nin çabalarıyla 22 Temmuz 2022'de İstanbul'da imzalanan Tahıl Koridoru Anlaşması'yla 30 milyon tondan fazla tahıl ve gıda maddesi taşınmıştı.
TEL AVİV'E FÜZE YAĞMURU
ABD-İsrail-İran savaşının 17'nci gününde karşılıkla çatışmalar şiddetlendi. İran Devrim Muhafızları'nın 55'inci dalga saldırılarında İsrail ve ABD hedefleri ateş altına alındı. İsrail'in merkezine balistik füzelerle yapılan saldırılarda, başkent Tel Aviv başta olmak üzere 8 noktaya şarapnellerin düştüğü kaydedildi. İsrail Sağlık Bakanlığı, son 24 saatte 142 kişi olmak üzere toplam 3 bin 369 yaralı olduğunu bildirdi. İran, ABD-İsrail hedeflerine yaklaşık 700 füze ve 3 bin 600 İHA attıklarını bildirirken, Arap ülkelerindeki ABD üsleri ve kritik noktalara ise 16 günde 3 bin 810 saldırı düzenlediklerini duyurdu. BAE'nin Fuceyra bölgesindeki petrol sanayi tesisine İHA'lı saldırıda çıkan yangın nedeniyle Dubai Uluslararası Havalimanı'nda uçuşlar askıya alındı. İsrail ordusu ise İran'da başkent Tahran ile Şiraz ve Tebriz kentlerine eş zamanlı saldırı düzenledi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın 100'den fazla gemisinin yok edildiğini belirtti.
TÜRKİYE ÜZERİNDEN ALTERNATİF HAT HAZIR
Irak Başbakan Yardımcısı ve Petrol Bakanı Hayyan Abdulgani, Hürmüz Boğazı üzerinden petrol ihracatının durması nedeniyle alternatif ihracat planları hazırladıklarını duyurdu. Abdulgani, Kerkük–Türkiye Petrol Boru Hattı'nın bir hafta içinde Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) toprakları üzerinden geçmeksizin yeniden devreye alınabileceğini açıkladı. Irak'ın ham petrol üretiminin OPEC kotasına göre günlük yaklaşık 4.4 milyon varil olduğunu belirten Abdulgani, Irak'ın yeniden ihracatı başlatmak için Türkiye'deki Ceyhan Limanı üzerinden petrol sevkiyatını değerlendirdiğini kaydetti. Abdulgani, Kerkük petrolünü Türkiye'ye taşıyan Irak-Türkiye Boru Hattı'nın günlük 200–250 bin varil kapasiteye sahip olduğunu ve şu anda son test ve bakım çalışmalarının sürdüğünü söyledi. Yaklaşık 100 kilometrelik bölümde kalan hidrostatik testin bir hafta içinde tamamlanmasının beklendiğini dile getiren Abdulgani, "Petrolün Kerkük sahalarından doğrudan hatta vererek Türkiye'ye gönderilebileceğiz" dedi.
IRAK'TA ART ARDA İHA'LI SALDIRILAR
Irak'ın başkenti Bağdat'ta ABD Büyükelçiliğinin bulunduğu "Yeşil Bölge" yakınları başta olmak üzere birçok farklı yerde şiddetli patlama sesleri yükseldi. İHA saldırılarında bir otelin üst katı da vuruldu. Irak'ın en büyük enerji tesislerinden Basra'daki Mecnun Petrol Sahası'na da İHA'lar ile saldırı gerçekleştirildi. Petrol sahasındaki yabancı çalışanların saldırıdan önce sahadan ayrıldığı aktarıldı. Saldırıların kim tarafından yapıldığı henüz açıklanmadı.
NETANYAHU'DAN 'İKİNCİ ÖLMEDİM' VİDEOSU
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, öldüğüne yönelik iddialar sonrası kahveciden paylaştığı videodaki bazı detayların kafa karıştırması üzerine sosyal medya hesabı üzerinde yeni bir video daha yayımladı. Kahvecideki videosunun da yapay zeka ürünü olduğuna dair bazı şüphelerin artması üzerine Netanyahu'dan yeni bir video daha geldi. Yayınlanan yeni videoda Netanyahu'nun bu sefer açık havada vatandaşlarla sohbet ettiği görüldü.
SALDIRININ ABD'YE FATURASI 12 MİLYAR $
ABD Ulusal Ekonomi Konseyi Direktörü Kevin Hassett, İran'ı hedef alan saldırılarının ABD'ye şu ana kadar 12 milyar dolara mal olduğunu açıkladı. CBS News'e konuşan Hassett, ABD'nin mevcut silah stoklarının yeterli olduğunu savunarak, aşamada Kongre'den ek bir bütçe talep etmeyi planlamadıklarını ifade etti. "İranlıların yaptıkları Amerikan ekonomisine zarar veremeyecek" diyen Hassett, ABD'nin 1970'lerin aksine artık dev bir petrol üreticisi olduğunu söyledi. Öte yandan, ABD'nin İran'ı hedef alan saldırılarının yalnızca ilk 6 gününde maliyetin 11.3 milyar doları aştığı iddia edilmişti.
UYDU GÖRÜNTÜLERİNE ABD'DEN KISITLAMA
İngiltere merkezli The Economist dergisinin haberine göre, araştırmacıların ve gazetecilerin çatışma bölgelerini takip etmesinde önemli rol oynayan ticari uydu görüntülerinin bir kısmının İran savaşının ardından erişime kapatıldığı ya da yayınlanmasının geciktirildiği belirtildi. Haberde, ismini belirtmek istemeyen bir araştırmacının, 6 Mart'ta önceki gün incelediği İran kıyı şeridinin görüntülerine artık erişilemediğini ifade ettiği aktarıldı. ABD görüntüleme şirketi Planet Labs'ın kararın bağımsız olarak alındığını bildirirken "ABD yönetiminin uydu şirketleri üzerinde baskı kurduğu" iddia edildi.
"HAMANEY TEDAVİ İÇİN MOSKOVA'DA"
İran'ın yeni dini lideri Mücteba Hamaney'in, ABD ve İsrail saldırılarında yaralandığı ve gizli bir operasyonla Rusya'ya götürüldüğü iddia edildi. Kuveyt merkezli el-Cerida gazetesinin iddiasına göre, tahliyenin 'en üst düzey gizlilik' içinde gerçekleştirildiğini ve Hamaney'in Rusya'ya ait bir askeri uçakla Moskova'ya götürüldüğünü yazdı. Hamaney'in başkanlık saraylarından birinde bulunan bir tesiste ameliyat edildiği ve operasyonun başarılı geçtiği kaydedildi. Bazı kaynaklar Hamaney'in ayağında kırık ve yüzünde küçük kesikler olduğunu aktarırken, bazı iddialarda ise bacağını kaybettiği ileri sürüldü.