Milli Mücadele'nin izinde İstiklâl Kütüphanesi

Milli Mücadele dönemine ilişkin eserleri barındıran İstiklâl Kütüphanesi, Eyüpsultan'da kapılarını açtı. Alanında tek olan ve bir ihtisas kütüphanesi olarak dikkatleri çeken mekân sekiz bin beş yüz kitaba ev sahipliği yapıyor. Lisans ve üstü öğrenciler ile araştırmacı ve akademisyenleri ağırlayacak olan kütüphane, dönemin izini sürmek isteyenlere büyük kolaylık sağlayacak.

MERVE YILMAZ ORUÇ / merve.oruc@aksam.com.tr

Son yıllarda özellikle gençler arasında en trend mekanlar kütüphaneler oldu. Bu anlamda belediyeler de daha ferah, kullanışlı, tematik ve ikramların da olduğu kütüphaneleri sırayla hizmete açıyor. Eyüpsultan Belediyesi de İstiklal Harbi'nin 100. yılını anlamlı bir eserle taçlandırdı. Zaferin tanıklarından olan Eyüpsultan'da çok uzun bir zamandır karakol hizmeti gören tarihi bina restore edilerek Cumhuriyet 99. yılında 29 Ekim'de kapılarını İstiklal Kütüphanesi olarak yeniden açtı. Bir ihtisas kütüphanesi olan mekân, dönemi anlatan sekiz bin kitabı bünyesinde bulunduruyor. İskele Caddesi üzerinde Ahmet Kekeç Kütüphanesi'ne komşu olan İstiklal Kütüphanesi, alanında ilk ve tek. Döneme ilişkin araştırma yapacak lisans ve lisansüstü öğrenciler ile akademisyen ve araştırmacıların istifade edebileceği İstiklal Kütüphanesi'ni Eyüpsultan Belediyesi Kütüphaneler Koordinatörü Fatih Karan ile birlikte gezdik.

ZİYARETÇİ TALEPLERİNE GÖRE ESER ALIMI OLACAK

"Eyüpsultan'ta yer alan tarihi binalar restore edilirken buraların işlevsel hale getirilmesi konusunda başkanımız Deniz Köken çok hassas davranıyor. Geçen sene burada Ahmet Kekeç Kütüphanesi'ni açtık. Pandemi dönemi olmasına rağmen o günden bu zamana 45 bin ziyaretçi ağırladık. Artık gençler kütüphanelere çok ilgi gösteriyor. Bunun birçok farklı nedeni var. Kendilerini buralarda güvende hissediyor, rahat bir çalışma ortamı buluyor ve sosyalleşiyor. Ancak kütüphane ziyaretçilerinin de ayrıştırılması gerekiyor. İlkokul ve lise öğrencisi ile lisans öğrencisi ya da yüksek lisans, doktora yapan aynı binada olmuyor. Farklı kütüphanelerde hizmet almalılar. İhtisas kütüphanesi konusunda da eksiğimiz vardı. Lisans ve üstü öğrenciler akademik çalışma yapacakları alana ihtiyaç duyuyor. Bu sene İstiklal Harbi'nin 100. yılıydı. Bu bina eski bir karakol idi. O yüzden buranın İstiklal Harbi dönemini anlatan bir ihtisas kütüphanesi olarak açılmasına karar verildi ve adı da İstiklal oldu." diyen Karan sözlerine şöyle devam etti: "Kütüphanenin ismi herkesi heyecanlandırdı. Ve kısa bir sürede restorasyon tamamlanıp, iç dizaynını yaptık. İnşaat sürerken biz de bir yayın kurulu oluşturduk. Üniversitelerden danışman hocalarımız bize eşlik etti. Buraya hangi kitapları koyacağımız konusunda bir liste çıktı ortaya. İstiklal Harbi yıllarını araştıran kişilerin ihtiyaç duyacağı olmazsa olmaz kitaplar belirlendi. 10 bin kitap kapasitemiz var. Şu an 8 binden fazla kitabımız bulunuyor. Bu kitapların 5 binden fazlasını Erol Şadi Erdinç'in koleksiyonu oluşturuyor. Yayın alımlarımız devam ediyor. Kullanıcıların talepleri doğrultusunda kalan bin 500 kontenjanımızı dolduracağız. Ayrıca dönemle ilgili elinde eserler olanların da bağışlarını bekliyoruz."

İstiklal Kütüphanesi'nde bir asırlık kitaplar var. 1900'lü yıllarında başından itibaren yayınlanmış Osmanlıca, İngilizce, Fransızca ve Türkçe eserler yer alıyor. Özellikle 1950 ve 60'lı yıllarda yazılmış ve o dönemi anlatan kitapların ağırlıkta olduğundan bahseden Karan, "Kitapların hepsini barkodluyoruz ve konu bazlı olarak raflara diziyoruz. Eski kitaplar işin uzmanları tarafından büyük bir titizlikle numaralandırılıyor. Çünkü bu kitaplardan bir tane daha yok ve onları muhafaza etmek çok zor. Çok kıymetli eserler var. Onları nemden korumak lâzım. Bazı kitaplarımıza yeni ciltler yaptırıyoruz. Buradaki kitaplar arasında biyografiler, romanlar, tezler, süreli yayınlar var. Bu süreli yayınları dijitalleştirmek istiyoruz. Bir asırlık eserler olduğu gibi güncel çalışmalar da burada yer alıyor. Kısaca İstiklal Harbi yani Milli Mücadele Dönemi ile ilgili yapılan her türlü çalışma radarımızda." şeklinde konuşuyor.

NEZARETHANENİN MİSAFİRİ ARTIK KİTAPLAR

Milli Mücadele Dönemi'ne ait mektup, fotoğraf gibi belgelerin de peşinde olduklarını dile getiren Karan, gelecek planlarından bahsetti: "İstiklal dönemi konusunda uzmanlaşmak istiyoruz. Ana hedefimiz dijital içerik oluşturmak ve bir yayın çıkarmak. O dönemlerde Eyüpsultan'da yaşamış kişilere ya da onlardan bu yılları dinleyenlere ulaşıp bir sözlü tarih çalışması yapmak istiyoruz. Bazı matbu eserleri dijitalleştirmeyi düşünüyoruz. Çünkü bazı eserler çok kıymetli ve sadece bir tane var. Bu şekilde o eserleri de korumuş oluruz. Nezarethane kısmını dijital içerik üretme alanı olarak planladık. Ayrıca kimi kitaplar da orada yer alıyor. Burada var olan eserlerden yola çıkarak akademik bir yayın ortaya koymak istiyoruz. Ve bunları da araştırmacıların hizmetine sunacağız. Bir diğer hedefimiz de üniversiteler ile işbirlikleri yaparak sempozyumlar, paneller düzenlemek."

Yakın bir zamanda açılmasına rağmen kütüphaneye yoğun bir ilgi var. Kütüphane lisans ve lisansüstü araştırmacılara hizmet verse de mekanın kapısı ziyaret amaçlı olarak herkese açık. Oldukça ferah olan odalarda kitaplık bölümleri tavana kadar uzatılmış. Aradığınız kitapları bulmak için hazırlanan otomasyonlara kütüphanede yer alan bilgisayarlardan bakmak mümkün. Hafta içi saat 09.00 ila 19.00 arasında açık olan kütüphane şimdilik hafta sonları kapalı. Aynı anda 46 kişiyi ağırlayabiliyor.